1.
Chiếc xe khách xóc nảy trên con đường đất đầy ổ gà suốt gần hai tiếng đồng hồ. Đoạn đường cuối cùng thậm chí xe không vào nổi, tôi đành phải đeo ba lô cuốc bộ vào thôn.
Gió tháng Hai vẫn mang theo cái lạnh lẽo đặc trưng của đại ngàn.
Tôi tên là Khương Niệm, đang là sinh viên Đại học ở thành phố. Lần này tôi nhận được tin báo đột xuất từ nhà nói bà nội đã nguy kịch, bảo tôi phải về ngay lập tức.
Tin đến quá bất ngờ, tôi còn chẳng kịp xin nghỉ phép đàng hoàng, cứ thế thức trắng đêm bắt xe chuyển chặng để chạy về.
Nơi chúng tôi ở là một thôn làng nhỏ nằm lọt thỏm trong hốc núi.
U uất, tĩnh mịch và lạnh lẽo.
Người ngoài hiếm khi vào, mà người trong thôn thì dốc hết sức bình sinh để thoát ra. Và tôi là người duy nhất trong mấy năm nay thi đỗ Đại học, bước chân ra khỏi rặng núi này.
Trong sân có mấy vị trưởng bối trong họ đang đứng, thấy tôi về, họ cũng chỉ thở dài một tiếng, không ai nói câu nào.
Tôi lao thẳng vào trong nhà.
Bà nội đang nằm trên giường, đôi mắt nhắm nghiền, sắc mặt trắng bệch như tờ giấy. Một người vốn đã g/ầy gò, nay lâm b/ệnh lại càng chỉ còn da bọc xươ/ng.
"Bà ơi..." Cổ họng tôi nghẹn đắng, suýt chút nữa thì bật khóc ngay tại chỗ.
Một bà cụ họ hàng đứng bên cạnh khẽ kéo tay tôi, ghé sát tai tôi nói nhỏ: "Đừng gọi bà dậy, tổn thần lắm. Từ hôm qua tới giờ cứ lờ mờ lúc tỉnh lúc mê, nước cháo không vào, mở mắt cũng khó rồi."
Một ông cụ khác ngồi xổm bên ngưỡng cửa, rít một hơi t.h.u.ố.c lào, đốm lửa nhỏ nhoi lóe lên trong căn phòng tối mịt m/ù.
"Mấy già này xem qua cả rồi." Ông ấy chẳng thèm ngẩng đầu lên, "Không trụ quá được ba ngày đâu."
Câu nói ấy tựa như một tảng đ/á nghìn cân, "uỳnh" một tiếng đ/è nặng lên tim tôi.
Tôi từ nhỏ đã lớn lên bên cạnh bà. Ba mẹ bươn chải bên ngoài, cả năm chẳng về được lấy một lần. Chính bà là người nuôi nấng tôi khôn lớn, thắt lưng buộc bụng cho tôi đi học, tiễn tôi ra khỏi núi rừng.
Bà còn chưa kịp hưởng phúc của tôi, chưa kịp đợi tôi ki/ếm tiền xây nhà mới, chưa kịp để tôi đưa bà đi xem Thế giới bên ngoài...
Nhưng thôn trong núi là thế, không có b/ệnh viện, không có bác sĩ t.ử tế. B/ệnh nhẹ thì dùng t.h.u.ố.c lá, t.h.u.ố.c Bắc; đến lúc nguy kịch thật sự thì chỉ còn cách phó mặc cho ý trời.
Chẳng ai làm gì được.
Trong phòng lác đác vài người kéo đến, toàn là các bậc vai vế trong thôn. Họ vào nhìn một cái, thở dài một tiếng, đứng một lát rồi đi, không dám làm ồn, cũng chẳng dám nán lại lâu.
Trong đó có một bà cụ, lúc bước vào bước chân rất nhẹ, bà chỉnh lại góc chăn cho bà nội tôi, rồi đặt một túi vải chườm ấm ở đầu giường.
"Niệm Niệm về rồi à, đi đường vất vả quá nhỉ?" Giọng bà ôn tồn, gương mặt mang nét hiền từ đặc trưng của người già.
Đó là Tam Bà.
Tôi chỉ nhớ bà ấy là người quen của bà nội từ hồi trẻ, hai nhà ở không xa lắm, thi thoảng vẫn hay sang trò chuyện. Bà đối với tôi lúc nào cũng khách khí, khi cười nếp nhăn nơi khóe mắt cong cong.
Tôi gật đầu: "Chào Tam Bà ạ."
"Đừng cuống quá." Bà vỗ nhẹ vào cánh tay tôi, "Mỗi người một số mệnh, phận làm con cháu, cứ tận tâm là được."
Bà không ở lại lâu, ngồi một lát rồi về, trước khi đi còn dặn tôi phải trông nom bà nội cho kỹ.
Tôi ngồi bên giường, nắm c.h.ặ.t bàn tay lạnh lẽo của bà, không dám buông ra một giây nào.
Trời ngoài cửa sổ tối dần, bóng núi đổ xuống bao trùm lấy cả ngôi làng. Đêm ở trong núi đến sớm, và cũng đen đặc đến rợn người.
Chẳng biết bao lâu sau, bên ngoài vang lên tiếng bước chân.
Cửa bị đẩy ra, bước vào là mấy vị lão làng có vai vế cao trong thôn.
Dẫn đầu là lão trưởng thôn, nước da đen sạm, giọng nói tự thân đã mang một vẻ uy nghiêm. Theo sau ông là ba bốn ông cụ nữa, đều là những nhân vật "nói một lời không ai dám cãi" ở trong vùng này.
Họ vừa bước vào, không khí trong phòng càng thêm trầm mặc.
Không ai lên tiếng trước.
Ánh mắt Trưởng thôn dừng lại trên người bà nội đang nằm đó, rồi từ từ chuyển sang mặt tôi. Ánh nhìn sâu hoắm, như thể đang cân nhắc một điều gì đó trọng đại.
Lòng tôi bỗng dâng lên một nỗi căng thẳng khó tả.
"Niệm Niệm." Trưởng thôn cuối cùng cũng mở miệng, "Tình hình của bà cháu, cháu cũng thấy rồi đấy."
Tôi gật đầu: "Chẳng lẽ... thực sự không còn cách nào sao ạ?"
Mấy ông lão nhìn nhau.
Hồi lâu sau, Trưởng thôn mới chậm rãi nói: "Cách thì không phải là không có. Chỉ là... nói ra, chưa chắc cháu đã dám đồng ý."
Tôi bật dậy: "Cháu dám! Chỉ cần c/ứu được bà, cháu việc gì cũng dám làm!"
Tôi không thể mất bà được.
Trưởng thôn nhìn tôi chằm chằm một lúc lâu. Cuối cùng, ông nhả ra một ngụm khói t.h.u.ố.c, thốt ra một câu khiến tôi suýt chút nữa thì ngất lịm: "Trong núi chúng ta, đời trước có truyền lại một phương pháp, gọi là Mượn Thọ."
2.
"Mượn thọ?" Tôi ngẩn người, chưa từng nghe qua từ này bao giờ.
"Dùng khí số của hậu bối, mượn một ít cho tiền bối để treo lại một hơi tàn, kéo người từ cửa t.ử trở về."
Một ông lão bên cạnh bồi thêm: "Nhưng cách này không phải muốn mượn là mượn được."
"Phải mượn thế nào ạ?" Tôi dồn dập hỏi.
Ánh mắt Trưởng thôn từ từ hướng về phía bóng núi đen kịt ngoài cửa sổ, "Lên sau núi, tìm đến ngôi m/ộ hoang mà không ai dám bén mảng tới, đào lấy một bộ thọ y (đồ khâm liệm) của người c.h.ế.t."
