Tiền thưởng cuối năm được công bố, tôi đứng chót bảng toàn công ty, 250 tệ.
Người giỏi nịnh hót nhất là Cố Viễn Chu, nhận được 180 ngàn.
Hôm sau, tôi nộp đơn xin nghỉ việc.
Tô Mị nhìn thấy lá đơn, cười.
"Trần Nhiên, chỉ vì tiền thưởng cuối năm ít hơn người khác một chút mà anh đòi nghỉ việc sao?"
"Lớn đầu rồi, sao vẫn còn tính trẻ con thế."
"Đừng quậy nữa, mau quay về làm cho xong bản kế hoạch của tập đoàn Hằng Thái đi, sang năm tôi đảm bảo sẽ thăng chức tăng lương cho anh!"
Cái bánh vẽ này, tôi đã gặm hết năm này qua năm khác.
Cô ta tưởng rằng giống như mọi năm, tôi sẽ tin, sẽ ngoan ngoãn quay lại làm việc.
Nhưng lần này.
Tôi sẽ không làm vậy nữa.
1
Tô Mị dùng ngón tay vê lá đơn xin nghỉ việc của tôi, không ngẩng đầu lên, nụ cười kh/inh khỉnh quen thuộc lại hiện trên khóe môi.
"Trần Nhiên, đừng quậy nữa."
"Mau quay về làm cho xong bản kế hoạch của tập đoàn Hằng Thái đi, khách hàng đang chờ đấy."
"Sang năm, tôi đảm bảo sẽ thăng chức tăng lương cho anh."
"Bao nhiêu năm nay, năng lực của anh thế nào tôi đều biết, công ty tuyệt đối sẽ không bạc đãi nhân viên cũ."
Lời này tôi đã nghe quá nhiều lần.
Năm ngoái, năm kia, năm trước nữa...
Mỗi khi dự án trọng điểm đ/è xuống, mỗi khi tôi mệt mỏi đến cực điểm muốn thở dốc, câu này lại xuất hiện đúng lúc.
Giống như củ cà rốt treo trước mắt con lừa, vĩnh viễn thiếu chút nữa là chạm tới.
Tôi từng thật lòng tin tưởng, rồi lại càng b/án mạng kéo cối xay.
Kết quả thì sao?
Tiền thưởng cuối năm phát được đúng 250 tệ.
"Tổng giám đốc Tô, tôi không phải đang quậy." Giọng tôi rất bình tĩnh, "Đơn xin nghỉ việc tôi đã viết rất rõ ràng, vì lý do cá nhân, mong cô phê chuẩn."
Nụ cười trên mặt Tô Mị nhạt dần, thay vào đó là vẻ lạnh lùng cứng nhắc của công việc.
"Lý do cá nhân?" Cô ta hừ một tiếng, đầy mỉa mai, "Trần Nhiên, anh là người cũ của công ty, phải hiểu quy tắc chứ."
"Cuối năm là lúc bận rộn nhất, dự án Hằng Thái đang ở giai đoạn then chốt, anh nói đi là đi?"
"Công ty bồi dưỡng anh bảy năm, anh báo đáp như thế đấy à?"
"Anh chắc chắn đã suy nghĩ kỹ chưa?"
Bồi dưỡng?
Tôi nhai đi nhai lại hai chữ này trong lòng.
Là bồi dưỡng tôi tăng ca đến 3 giờ sáng để sửa phương án?
Hay là bồi dưỡng tôi dọn dẹp đống đổ nát cho những đồng nghiệp kém năng lực?
Hay là bồi dưỡng tôi trơ mắt nhìn công lao của mình bị chuyển sang cho người khác một cách nhẹ tênh?
"Tổng giám đốc Tô, tôi đã suy nghĩ rất kỹ."
"Phiền cô ký tên cho."
Tô Mị nhìn chằm chằm tôi, vài giây sau, cô ta cười.
Cô ta cầm lá đơn của tôi, ngay trước mặt tôi, chậm rãi vo nó thành một cục.
Rồi vung tay, ném vào thùng rác ở góc phòng.
"Tôi không thấy có lá đơn xin nghỉ việc nào cả."
"Quay về làm việc cho tốt, công ty cần anh, dự án Hằng Thái càng cần anh hơn."
"Đừng nghĩ mấy chuyện linh tinh, đã đi làm thì phải để tâm vào công việc, ra ngoài đi."
Cục giấy nằm im lìm bên mép thùng rác, nhăn nhúm, giống như một trò đùa bị vứt bỏ.
Tôi nhìn nó, biết rằng mọi lời nói đều đã dư thừa.
Tô Mị không phải không đồng ý, mà là cô ta căn bản không thèm coi quyết định của tôi ra gì.
"Tổng giám đốc Tô, cho dù cô không ký, tôi cũng vẫn sẽ đi."
Nói xong, tôi xoay người mở cửa bước ra ngoài.
Trở về chỗ ngồi, bắt đầu thu dọn đồ đạc.
Những ánh mắt xung quanh liên tục đổ dồn về rồi lại nhanh chóng rời đi.
Không ai nói gì, chỉ có phía Cố Viễn Chu truyền đến tiếng nói chuyện điện thoại hạ thấp giọng của cậu ta.
"Tổng giám đốc Tô yên tâm... tôi nhất định sẽ xử lý tốt... tối nay chúng ta bàn bạc chi tiết sau..."
Đồ của tôi không nhiều.
Một cái cốc cũ, vài cuốn sách chuyên ngành đã sờn gáy, tất cả đều quét hết vào thùng giấy.
Màn hình máy tính vẫn sáng, dừng lại ở sơ đồ cấu trúc phức tạp của bản kế hoạch tập đoàn Hằng Thái.
Tôi di chuyển chuột, con trỏ ngập ngừng giữa "Lưu" và "Đóng", cuối cùng trực tiếp nhấn nút nguồn.
Gần đến giờ tan làm, tôi đi vệ sinh một chuyến.
Vừa vào buồng đóng cửa lại, bên ngoài đã truyền đến tiếng nói chuyện và tiếng bước chân, là hai đồng nghiệp trẻ vốn rất năng n/ổ trong phòng.
"...Trần Nhiên thật sự nộp đơn nghỉ việc à?"
"Thật, tớ nghe chính miệng thư ký của sếp Tô nói."
"Xì, chẳng qua anh ta cậy mình có thâm niên nên muốn dùng việc nghỉ việc để u/y hi*p thôi, cũng không nhìn xem mình nặng mấy cân mấy lạng."
"Đúng thế, coi trọng bản thân quá mức rồi, nhìn Cố Viễn Chu xem, miệng lưỡi ngọt ngào, biết cách làm việc, sếp Tô rõ ràng coi trọng cậu ta hơn."
"Chắc chắn rồi, anh Cố giỏi thế, lúc họp làm PPT đẹp như tranh, lần nào báo cáo cũng làm sếp Tô cười tươi như hoa."
"Hơn nữa thái độ của người ta tốt biết bao, ngày thường lúc nào cũng là người về sau cùng, mặc dù... nhiều lúc cũng chẳng biết cậu ta bận cái gì, nhưng thái độ quyết định tất cả mà!"
"Trần Nhiên chỉ biết cắm đầu làm việc ch*t, chẳng có chút tinh ý nào."
"Lần trước sếp Tô mặc váy mới, cả văn phòng đều khen, chỉ có anh ta cắm đầu làm bản kế hoạch, mặt sếp Tô lúc đó hơi khó coi."
"Loại người này, nhận 250 tệ là đáng đời."
2
Vòi nước được vặn mở, tiếng nước chảy ào ào nhấn chìm những lời xì xào và tiếng cười khúc khích sau đó.
Tôi đứng trong buồng, nhớ lại bảy năm trước khi mới vào làm, công ty còn chỉ là một nhóm khởi nghiệp hơn ba mươi người.
Người thức đêm thông đêm làm phương án là tôi, người gặm những mẩu xươ/ng kỹ thuật khó nhất là tôi, người bị đẩy ra ngoài để xoa dịu và hứng chịu cơn gi/ận của khách hàng khi họ nổi cáu cũng là tôi.
Đơn hàng quyết định sự sống còn của công ty đó, từ điều tra giai đoạn đầu, công phá kỹ thuật, đến sửa đổi phương án vô số lần, trang nào mà không có dấu vân tay và mồ hôi của tôi?
Tô Mị lúc đó thường giơ ngón cái với tôi: "Trần Nhiên, anh chính là trụ cột của công ty."
"Làm tốt nhé, tôi nhất định sẽ không bạc đãi anh."
Tôi tin, nên đã b/án mạng còn dữ dội hơn.
Sau này quy mô công ty tăng lên gấp mấy lần, chuyển vào tòa cao ốc hoành tráng.
Cố Viễn Chu là vào năm đó, tốt nghiệp đại học danh tiếng, vest mặc phẳng phiu hơn tôi, nói chuyện cũng hay hơn tôi.
Cậu ta không cần hiểu chi tiết kỹ thuật, chỉ cần khi sếp Tô đi ngang qua, cậu ta đang chăm chú làm đẹp đường viền của một bản PPT.
Cậu ta không cần phải giải quyết khách hàng, chỉ cần khi sếp Tô nhíu mày, cậu ta đưa lên một ly cà phê nhiệt độ vừa vặn, kèm theo vài câu "Tổng giám đốc Tô, cô vất vả quá" đầy tâm lý.
Còn về chuyện tăng ca đến đêm khuya, tôi đã bắt gặp vài lần.
Lần nào trên màn hình máy tính của cậu ta cũng là trang web m/ua sắm hoặc giao diện game.
Trở về chỗ ngồi, tôi tiếp tục thu dọn đồ đạc.
Cố Viễn Chu vừa vặn từ văn phòng tổng giám đốc đi ra, nhìn thấy tôi, cậu ta khựng lại.
"Anh Nhiên, nghe nói anh nộp đơn nghỉ việc với sếp Tô à?"
Giọng không cao không thấp, vừa đủ để những người xung quanh nghe thấy, trong giọng điệu đầy vẻ tiếc nuối.
"Đột ngột quá, sếp Tô vừa nãy còn nói công ty không thể thiếu anh mà."
"Có phải có hiểu lầm gì không?"
"Chuyện tiền thưởng cuối năm, sếp Tô chắc chắn có sự cân nhắc toàn diện của cô ấy."
"Chúng ta là cấp dưới, nên thông cảm nhiều hơn."
Tôi nhìn cậu ta.
Đôi mắt cậu ta rất sáng, lộ rõ vẻ tinh ranh và một loại tự tin nắm chắc phần thắng.
Gương mặt này, trước mặt sếp Tô là sự trung thành và cần mẫn tuyệt đối.
Nhưng trước mặt tôi, lại luôn vô tình để lộ vẻ kh/inh thường.
Chính người này, năm ngoái đã lấy báo cáo đá/nh giá rủi ro kỹ thuật mà tôi phải thức mấy đêm mới làm xong, thay bằng tên của cậu ta.
Dùng cách trình bày hoa mỹ hơn để gửi lên bàn sếp Tô, nhận được lời khen "tâm tư tỉ mỉ, tầm nhìn đ/ộc đáo".
Cũng chính người này, tháng trước khi dự án gặp khó khăn then chốt, "vừa vặn" bị cảm nặng xin nghỉ.
Đến khi tôi dẫn dắt đội ngũ công phá xong, cậu ta lại "vừa vặn" bình phục, cầm lấy kết quả cuối cùng đi báo cáo.
Tôi lạnh lùng nhìn cậu ta, không nói gì.
"Anh Nhiên, em nói anh cũng quá bốc đồng rồi."
Cố Viễn Chu lắc đầu, như thể thực sự rất đ/au lòng.
"Năng lực của anh rất mạnh, chỉ là đôi khi quá... thẳng thắn."
"Chốn công sở này, không chỉ cần biết làm việc, mà còn phải biết đối nhân xử thế, anh nói có đúng không?"
Cậu ta nói bóng gió, còn vỗ vỗ vào cánh tay tôi, cử chỉ thân mật.
"Chẳng đúng thế sao." Một đồng nghiệp khác lập tức tiếp lời, với nụ cười giả tạo phóng đại, "Trần Nhiên, anh đang diễn vở kịch gì thế này?"
"Lạt mềm buộc ch/ặt? Muốn ép sếp Tô tăng lương cho anh à?"
"Nói cho anh biết, chiêu này lỗi thời rồi!"
Tiếng cười đùa xung quanh vang lên nhỏ dần.
Tôi không dừng tay, tiếp tục ném vài cây bút lẻ tẻ vào thùng giấy.
"Anh Trần, để em nói, đừng bốc đồng quá."
Lại có người tiến lại gần, dựa vào vách ngăn, giọng điệu cợt nhả.
"Chị dâu ở nhà trông con không đi làm nhỉ? Con trai anh hình như mới vào lớp sáu?"
"Bây giờ là lúc chi tiêu tốn kém nhất, anh nói đi là đi, tiền trả góp nhà tháng sau tính sao? Tiền trả góp xe tính sao?"
"Không có lương, cả nhà húp cháo đón năm mới à?"
Lời vừa dứt, lại có không ít "người tốt bụng" xúm lại.
"Đúng thế, Trần Nhiên, chúng ta đều là người trưởng thành rồi, đừng giở tính trẻ con."
"Chẳng phải chỉ là tiền thưởng cuối năm ít hơn chút thôi sao, nhưng sếp Tô đã hứa sang năm thăng chức tăng lương cho anh rồi, nhẫn nhịn chút đi."
"Bây giờ bên ngoài tìm việc khó thế nào, anh không phải không biết, ngành chúng ta, qua ba mươi tuổi, hồ sơ còn chẳng ai thèm xem."
"Năm nay anh... gần bốn mươi rồi nhỉ? Bước ra ngoài, ai cần anh?"
"Ở lại công ty, ít ra còn ổn định."
"Đúng vậy, anh đi so đo với anh Cố làm gì? EQ, cách đối nhân xử thế, năng lực làm việc của anh Cố, anh có so được không?"
"Đôi khi ấy, người ta phải biết cam chịu, ngoan ngoãn làm tốt việc của mình, đừng nghĩ mấy chuyện linh tinh."
Tiếng nói xì xào, như một đàn ruồi vo ve bên tai.
Nói đến sau cùng, không giả vờ nữa, toàn là á/c ý và chế giễu.
"Theo tôi thấy, Trần Nhiên nhận 250 tệ tiền thưởng cuối năm còn là nhiều đấy, mấy việc kỹ thuật cứng nhắc của anh ta, bây giờ tìm một sinh viên mới ra trường đào tạo vài tháng, làm có khi còn tốt hơn anh ta, lại còn rẻ."
"Người quý ở chỗ biết tự lượng sức mình, tiếc là có những người sinh ra đã không có."
"Diễn, tiếp tục diễn đi, tôi xem anh cứng được bao lâu, không quá ba ngày, chắc chắn sẽ lủi thủi quay về c/ầu x/in sếp Tô."
"Đến lúc đó cảnh tượng ấy, chậc chậc chậc..."
3
Tôi không thể nhịn được nữa, đóng nắp thùng giấy lại.
Sau đó hắng giọng.
"Nói xong chưa?"
Tôi nhìn về phía đồng nghiệp đầu tiên mở lời mỉa mai.
Năm ngoái phân đoạn cậu ta phụ trách xảy ra sai sót nghiêm trọng, là tôi đã thức ba đêm liền để giúp cậu ta cấu trúc lại mã nguồn mới không gây ra hậu quả lớn.
"Lý Tiểu Cương, còn nhớ không?"
"Cái khung sườn đầy lỗ hổng của cậu năm ngoái, là tôi giúp cậu dọn dẹp đấy."
"Nghe nói sau đó sếp Tô còn khen cậu bình tĩnh xử lý nhanh chóng?"
"Diễn xuất không tệ, nhưng làm ơn lần sau, đừng dùng dự án công ty ra để tập luyện nữa."
Mặt cậu ta đỏ bừng lên trong chớp mắt, há miệng, không nói được lời nào.
Tôi quay sang người đồng nghiệp "quan tâm" đến khoản trả góp nhà của tôi.
"Ông Vương, vợ ông cũng không đi làm, vậy chuyện tháng trước ông lén dùng tài nguyên công ty để nhận việc riêng, là định lấy số tiền đó để trả góp nhà sao?"
"Cần tôi nhắc lại chương 7 điều 3 của điều lệ an toàn thông tin công ty viết thế nào không?"
"Hay là, tôi giúp ông nhớ lại một chút bây giờ nhé?"
Nụ cười giả tạo trên mặt ông ta cứng đờ, trong ánh mắt thoáng qua một tia hoảng lo/ạn, theo bản năng lùi lại nửa bước.
"Còn cô nữa." Tôi nhắm vào nữ đồng nghiệp nói tôi "qua ba mươi không ai cần", "Cô Triệu, tôi nhớ trong hồ sơ của cô viết là tinh thông thuật toán học máy."
"Cần tôi đọc một đoạn bản báo cáo phân tích lỗ hổng nhiều hơn cả cái sàng mà cô nộp tháng trước ra trước mặt mọi người, để mọi người đá/nh giá trình độ 'tinh thông' của cô không?"
"Hoặc là, hỏi xem mấy đồng nghiệp phòng thị trường bị gợi ý sai thuật toán của cô làm hại, họ cảm thấy thế nào lúc đó?"
Nữ đồng nghiệp cứng cổ, muốn phản bác.
Nhưng dưới ánh mắt thay đổi đột ngột của những người xung quanh, rốt cuộc không dám lên tiếng.
Tôi đảo mắt một vòng, ánh mắt cuối cùng dừng lại trên mấy người hùa theo nhiệt tình nhất.
"Còn mấy người nữa, hồ sơ ghi lại việc trong giờ làm việc lướt chứng khoán, xem phim, tám chuyện, có cần tôi điều chỉnh bộ nhớ đệm hệ thống hậu đài, giúp các người ôn lại những khoảnh khắc tuyệt vời đó, rồi gửi cho sếp Tô không?"
"Quản trị mạng Lưu của công ty qu/an h/ệ với tôi cũng được, chắc là không phiền đâu."
Không khí hoàn toàn đông cứng lại.
Văn phòng vốn ồn ào không dứt, giờ đây im lặng đến mức nghe được cả tiếng kim rơi.
Trên từng khuôn mặt, trắng đỏ đan xen, gân xanh nổi lên, không còn thấy nửa phần chế giễu, chỉ còn lại sự x/ấu hổ và kinh hãi.
Họ đã quen với việc tiêu khiển tôi.
Nhưng không ngờ, người vốn cắm đầu làm việc ch*t, chẳng có chút tinh ý nào như tôi, lại biết nhiều chi tiết đến thế.
Cố Viễn Chu đứng ở nơi xa hơn một chút, nụ cười tự tin trên mặt cuối cùng cũng không giữ nổi nữa, ánh mắt u ám nhìn tôi.
Tôi không nhìn cậu ta nữa, cũng không nhìn bất cứ ai.
Những món đồ lẻ tẻ vốn định thu dọn, giờ bỗng thấy hoàn toàn không cần thiết.
Cúi người xuống, ôm lấy thùng giấy chỉ mới đầy một nửa, sải bước rời đi.
Vừa đi đến dưới lầu nhà mình, điện thoại liền reo.
Cái tên nhảy lên trên màn hình là "Tô Mị".
Tôi bắt máy, không nói gì.
"Trần Nhiên!"
Giọng cô ta đầy vẻ khó chịu, ập thẳng vào mặt tôi.
"Mấy giờ rồi, bản kế hoạch của Hằng Thái thế nào rồi?"
"Khách hàng giục ba lần rồi, tôi bảo anh trước khi tan làm hôm nay phải gửi bản nháp cho tôi cơ mà."
"Gọi điện thoại bàn không nghe, người cũng không ở chỗ làm?"
"Anh đang ở đâu?"
