"Không biết."
Cô hai không tin.
"Cháu ở với bà lâu như vậy mà không biết sao?"
"Thật sự không biết."
Tôi chỉ biết, ai thiếu tiền bà cũng cho mượn.
Ai ốm đ/au bà cũng lo lắng.
Ai mấy năm không về nhà, miệng bà thì m/ắng, nhưng đến Tết vẫn sẽ để dành món người đó thích ăn.
Có lẽ bà cũng có thiên vị, nhưng sự thiên vị của người già không giống như chúng ta nghĩ.
Chúng ta cứ nghĩ phải cho ai thêm một căn nhà, cho ai thêm một ít tiền mới gọi là thiên vị.
Nhưng mấy năm cuối đời, câu bà thường hỏi nhất lại là:
"Hôm nay ai về?"
Chỉ là nhiều lúc, chẳng có ai về.
Sau bữa cơm, bác cả ra thanh toán, chú út ngăn lại không cho, hai người lại tranh cãi vài câu.
Cuối cùng Chu Bằng nhanh tay quét mã trước.
Tất cả mọi người đều sững sờ.
Anh ta cười nói:
"Đừng tranh nữa, chỉ là một bữa cơm thôi mà."
Từ quán ra, cô hai kéo tôi lại.
"Tiểu Hòa, sau này Tết nhất cùng ăn cơm nhé."
Tôi nhìn bà.
Bà có chút ngượng ngùng.
"Chuyện trước kia..."
Tôi ngắt lời bà.
"Xem tình hình đã."
Tôi không nói tha thứ, cũng không nói là không qua lại.
Mối qu/an h/ệ giữa người với người, không nhất thiết phải có một cái kết rộn ràng.
Có những món n/ợ đã trả xong, có thể ngồi chung một bàn.
Có những lời đã nói ra rồi, cũng không thể coi như chưa từng xảy ra.
Thế là đủ rồi.
12
Sau này tôi không mở tiệm lớn, vẫn giữ lấy quán hoành thánh đó.
Sau khi quyền thu nhập của cửa hàng được phân định rõ ràng, tôi trở thành một trong những người thụ hưởng thực tế của quán này.
Mỗi tháng không cần phải lo tiền thuê nhà nữa.
Sau khi nhà tái định cư bàn giao, tôi đón mẹ đến ở một thời gian.
Bà lần đầu tiên biết bà nội đã để lại đồ cho tôi từ ba năm trước.
Bà sững người rất lâu.
"Sao bà chưa từng nói với mẹ?"
"Sợ mẹ không nhận."
Mẹ tôi đỏ hoe mắt cười.
"Bà ấy đúng là hiểu mẹ thật."
Bà nội trước kia qu/an h/ệ với mẹ tôi không tính là quá thân thiết.
Sau khi bố tôi mất, mẹ tôi tái giá, hai người càng ít gặp nhau hơn. Nhưng năm cuối cùng, bà nội nằm viện, mẹ tôi đã lén chuyển tiền cho tôi vài lần.
Một lần ba nghìn.
Một lần năm nghìn.
Bà nội đều biết cả, bà cũng ghi chép vào sổ.
Bà viết là:
"Con dâu cũ cho, không chịu nhận."
Cuốn sổ đó, tôi vẫn giữ, để trong ngăn kéo ở quán. Đôi khi đi chợ về, tôi vẫn tiện tay ghi lại vài dòng.
Chị Trần cười tôi.
"Sao bây giờ em giống bà nội thế, vài đồng bạc cũng ghi."
Tôi nói:
"Ghi cho rõ ràng."
Chị ấy hỏi:
"Sợ người khác chiếm tiện nghi của em à?"
Tôi lắc đầu.
Không phải.
Tôi sợ có một ngày, chính mình cũng trở thành loại người miệng đầy tình thân, nhưng sổ sách thì đầy rẫy sự m/ập mờ.
Tuy nhiên câu này, tôi không nói ra.
Ngày đông chí năm đó, quán đặc biệt bận rộn.
Hơn một giờ chiều, khách mới vãn.
Vừa ngồi xuống, Chu Bằng, chú út và cô hai cùng bước vào, bác cả đi cuối cùng.
Vậy mà họ đều đến.
Chú út vừa vào cửa đã hỏi:
"Còn đồ ăn không?"
Tôi chỉ vào nồi.
"Hoành thánh."
"Còn gì khác không?"
"Thích thì ăn, không thích thì thôi."
Ông ấy cười m/ắng một câu, tự đi lấy bát.
Cô hai vào bếp giúp tôi bưng ra.
Bác cả đứng một lúc, cũng không ngồi, cầm giẻ lau bàn.
Tôi nhìn ông ấy một cái.
Ông ấy có chút không tự nhiên.
"Nhìn gì?"
"Không có gì."
"Bác cũng đâu phải không biết làm việc."
Chu Bằng ở bên cạnh cười.
"Việc bác làm có đáng giá không đấy?"
Bác cả giơ tay định đá/nh anh ta.
Cả bàn cười ồ lên.
Tôi cúi đầu múc hoành thánh.
Không ai nhắc đến nhà cửa, cũng không ai nhắc đến tiền giải tỏa.
Càng không ai nói ai là con trai, ai là con gái, ai nên lấy nhiều, ai nên lấy ít.
Một nồi hoành thánh chia hết, cuối cùng chỉ còn lại sáu cái.
Mẹ tôi từ cửa sau vào, hỏi còn phần của bà không.
Tôi nói hết rồi.
Bà vừa định lườm tôi.
Tôi bê cái nồi nhỏ cạnh bếp ra, bên trong để riêng một bát.
Sau khi bà ngồi xuống, đột nhiên cười tôi:
"Giống hệt bà nội con."
Tôi sững người một chút, cúi đầu tiếp tục thu bát đĩa.
Ngoài cửa trời đã tối, đèn trong quán vẫn sáng.
Cuốn sổ bìa đen đó, nằm yên lặng dưới đáy ngăn kéo.
Bà nội tính toán cả đời, thứ cuối cùng để lại cho tôi, không phải là căn nhà giải tỏa, cũng không phải cửa hàng.
Mà là bà giúp tôi hiểu ra một điều rất đơn giản:
Tiền bạc phải tính toán cho rõ.
Con người cũng phải nhìn cho thấu.
Còn sau khi nhìn thấu rồi, có còn muốn ngồi chung một bàn ăn cơm hay không.
Đó lại là chuyện khác.
