“Thế mới đúng chứ.”
“Bà con xa không bằng láng giềng gần, đừng vì mấy tấc đất mà sứt mẻ tình cảm.”
Tôi đi ra cổng, dừng lại một chút.
“Phúc Thành.”
“Hả?”
“Vừa nãy chú nói, cái hố này hoàn toàn nằm trong đất nhà chú?”
Ông ta không chút do dự.
“Đúng.”
“Được.”
Tôi gật đầu.
“Anh nhớ rồi.”
Ông ta không hiểu câu này có ý gì, còn đứng phía sau gọi với theo:
“Tối sang làm vài chén nhé!”
Tôi không quay đầu lại.
Đi được hơn mười mét, tôi nghe thấy tiếng vợ ông ta cười.
“Tôi cứ tưởng lão họ Thẩm bản lĩnh thế nào.”
“Chỉ thế thôi à?”
Mã Phúc Thành nói:
“Đọc được mấy cuốn sách trồng trọt mà cứ tưởng mình là cán bộ thật đấy.”
“Đồ hèn.”
Tôi về đến nhà.
Vợ tôi vẫn còn đang gi/ận.
“Thỏa thuận xong chưa?”
“Chưa.”
“Thế mà anh vẫn thong dong thế được!”
“Nó không dịch.”
Bà ấy đứng phắt dậy.
“Tôi đi tìm trưởng thôn!”
“Khoan đã.”
“Thế thì báo cảnh sát!”
“Cũng khoan đã.”
“Thẩm Quốc Lương!”
Bà ấy tức đến mức ném chén trà xuống bàn.
“Anh rốt cuộc muốn làm gì?”
Tôi uống một ngụm trà.
“Mai tôi đi huyện.”
Sắc mặt bà ấy dịu lại đôi chút.
“Tìm người giải quyết à?”
“Trước hết phải đo đất đã.”
3
Sáng hôm sau, tám giờ, tôi lái xe điện lên huyện.
Tôi chỉ làm ba việc:
Tìm hồ sơ đất ở, tìm tài liệu về cột mốc biên giới năm xưa, hỏi rõ sau khi xảy ra tranh chấp ranh giới thì cần lưu giữ bằng chứng và làm đơn x/ác minh như thế nào.
Tại cửa sổ dịch vụ tài nguyên thiên nhiên ở huyện, tình cờ có người tôi quen.
Khi hồ sơ cũ được lấy ra, tôi lấy điện thoại chụp lại từng trang một. Ranh giới đất ở của hai nhà trên bản đồ rất rõ ràng.
Sau khi về làng, tôi không đi tìm Mã Phúc Thành ngay. Tôi mời cán bộ thôn đến làm chứng, lại tìm thêm hai cụ già từng tham gia x/ác nhận quyền sở hữu năm xưa.
Bắt đầu kiểm tra lại từ góc tường cũ, cột mốc và các điểm đo đạc.
Thước dây kéo ra, bật mực đá/nh dấu.
Khi kết quả hiện ra, vợ tôi hít một hơi lạnh.
Hầm tự hoại không phải là gần ranh giới, mà nó trực tiếp lấn sang. Chỗ rộng nhất là ba mươi tám phân, tính cả thân hầm và khu vực thi công phía ngoài, có gần một phần ba lấn vào phạm vi đất ở nhà tôi.
Thú vị hơn nữa là, Mã Phúc Thành để cho cái sân mới của mình được vuông vức, đã dịch tường rào lấn sang phía nhà tôi so với nền móng cũ.
Nhìn vài viên gạch thì không rõ, nhưng khi kéo đường chỉ đỏ ra, tất cả đều lộ hết.
Cán bộ thôn nhíu mày.
“Phúc Thành làm thế này là không ổn rồi.”
Tôi hỏi:
“Có thể nhờ các anh lập biên bản hiện trường trước được không?”
“Được.”
“Nhờ các anh thông báo cho nó đến hòa giải một lần nữa.”
Cán bộ thôn nhìn tôi.
“Anh không yêu cầu nó dừng thi công ngay à?”
“Cứ lập biên bản trước đã.”
Tôi giơ điện thoại lên, chụp lại ranh giới, vạch thước dây, cột mốc cũ, vị trí hầm tự hoại, thậm chí còn quay một đoạn video liên tục.
Tối hôm đó, Mã Phúc Thành quả nhiên đến. Không phải đến xin lỗi, mà là đến chất vấn.
Vừa vào cửa đã hỏi:
“Thẩm Quốc Lương, anh có ý gì?”
“Đi đo đất nhà tôi à?”
Tôi nói:
“Chẳng phải chú bảo tôi có bản lĩnh thì đi mà kiểm tra sao?”
“Tôi đã kiểm tra rồi.”
Sắc mặt ông ta cứng lại, nhưng nhanh chóng tỏ ra hung hăng.
“Đo rồi thì sao?”
Tôi trải bản đồ lên bàn.
“Hầm của chú lấn ranh giới rồi.”
“Nói bậy!”
“Chỗ rộng nhất là ba mươi tám phân.”
“Nói nhảm!”
Tôi chỉ vào đường chỉ đỏ.
“Hôm nay cán bộ thôn có mặt tại đó.”
“Tài liệu gốc cũng ở đây.”
“Nếu chú thấy không đúng, có thể làm đơn đo đạc lại.”
Ông ta cúi đầu nhìn mấy giây, sắc mặt rõ ràng thay đổi, nhưng miệng vẫn cứng.
“Ba mươi tám phân thì tính là gì?”
Tôi cười.
“Vừa nãy chẳng phải bảo là đất nhà chú hết sao?”
Ông ta không nói gì.
Tôi nói tiếp:
“Hầm bây giờ vẫn chưa lấp.”
“Dỡ đoạn này ra, thu vào trong.”
“Chúng ta vẫn có thể làm hàng xóm tốt của nhau.”
Mã Phúc Thành nhìn chằm chằm tôi, đột nhiên cười.
“Anh Quốc Lương.”
“Chỉ có ba bốn mươi phân đất.”
“Anh thực sự định trở mặt với tôi sao?”
Tôi suýt chút nữa bật cười vì câu nói này.
Người chiếm đất là ông ta, cuối cùng người trở mặt lại thành tôi.
Tôi nói:
“Không phải là vấn đề đất lớn hay nhỏ.”
“Mà là chú biết rõ không phải đất của mình, nhưng vẫn cố tình lấn sang.”
Ông ta sầm mặt.
“Tôi cứ không dịch đấy.”
“Anh làm gì được tôi?”
“Được.”
Tôi thu bản đồ lại.
“Vậy cứ thế đi.”
Ông ta có lẽ không ngờ tôi lại dễ dàng bỏ qua như vậy, ngẩn người ra.
“Anh không kiện à?”
“Tạm thời chưa cần vội.”
Ông ta cười khẩy.
“Tôi biết ngay mà.”
Nói xong, chắp tay sau lưng bỏ đi.
Hôm sau, cả làng đều biết chuyện, người ta bàn tán đủ kiểu.
Có người lo cho tôi.
“Lão Thẩm, ông đã đo ra rồi, sao không bắt nó dỡ đi?”
Có người hả hê.
“Người đọc sách đúng là nhát gan.”
Lại có người trêu chọc tôi.
“Phúc Thành xây hố xí ngay dưới mũi ông, ông không định trồng hoa đấy chứ?”
Tôi cười.
“Gần như vậy.”
Sáng hôm đó, tôi lái xe lên huyện, m/ua hai mươi cân gừng giống.
4
Khi tôi xách gừng về làng, tình cờ gặp mấy người bạn già đang đá/nh cờ dưới gốc cây.
Chú Hai Lưu nhìn túi đồ của tôi.
“Cái gì đấy?”
“Gừng.”
“M/ua nhiều thế để làm gì?”
“Trồng.”
Mấy người họ đều cười ồ lên.
“Cửa nhà ông sắp thành hố xí rồi, mà còn tâm trí trồng gừng?”
“Lão Thẩm, ông định dùng mùi gừng để át mùi phân à?”
Tôi cũng cười.
“Gừng làm gì có bản lĩnh đó.”
Câu này họ không hiểu.
Thực ra tôi m/ua gừng chẳng liên quan gì đến chuyện “gừng trị được hầm tự hoại” cả.
Tôi làm nông nghiệp nửa đời người, gừng vẫn chỉ là gừng. Nó không thể tự nhiên làm mùi hôi biến mất, cũng không thể thay tôi dọn dẹp hầm tự hoại của nhà người khác.
Việc tôi làm có mục đích khác.
Thứ nhất, tôi muốn tận dụng ranh giới thực sự ở phía nhà mình.
Khoảng đất đó vốn đang bỏ hoang.
Đất hoang dễ khiến người ta sinh ra một ảo giác:
Ông không dùng, nghĩa là không cần.
Ông không rào, nghĩa là ai cũng có thể lấn sang một tí.
Tôi muốn lên luống ở đó để trồng trọt. Đất của tôi, tôi sử dụng bình thường, ranh giới rõ ràng.
Thứ hai, gừng sợ úng.
Đã trồng gừng thì tôi phải làm hệ thống thoát nước thật tốt.
Phía đông cổng nhà tôi vốn địa thế hơi thấp, Mã Phúc Thành thi công lại đổ một đống đất vụn sang.
Sau này hễ mưa lớn là rất dễ đọng nước sát chân tường nhà tôi. Vì thế tôi định nhân lúc trồng gừng, sửa sang lại mảnh đất của mình.
Lên luống cao, đào rãnh thoát nước nông, dẫn ra rãnh chung của thôn, toàn bộ nằm trong phạm vi đất ở của tôi.
Không chặn đường nó, cũng không thoát nước sang nhà nó.
Thứ ba, tôi muốn xem cái sân mới đắp của Mã Phúc Thành thoát nước thế nào.
Sân của ông ta nâng cao lên gần ba mươi phân, nhưng hầm tự hoại lại bị nhét cứng vào góc đông nam ở vị trí thấp, đất lấp ngoài hầm lại là đất mới.
Một trận mưa lớn có thể chưa thấy gì.
Ba trận thì sao?
Cả mùa hè thì sao?
Ông ta tưởng rằng đẩy cái hầm sang cửa nhà tôi, thì rắc rối cũng theo đó mà chuyển sang cho tôi.”
