"Trao đổi nhé. Cậu dạy mình làm văn và Lịch sử, mình dạy cậu Toán và tiếng Anh."
Tôi không nhận ngay mà chỉ nhìn cô ấy.
Kiếp trước, giữa những người phụ nữ chưa từng có ai bình đẳng đưa ra những quân bài như thế này.
Họ rõ ràng rất thông tuệ, sổ sách cầm lên được, thi văn cũng viết ra được.
Thế nhưng một cánh cửa phủ đệ đã giam hãm con người, những thứ có thể tranh giành chỉ còn lại tình cha, thể diện nhà chồng, và một căn phòng có ánh sáng khá hơn một chút.
Càng không có ai thản nhiên nói với tôi rằng:
Bản lĩnh của cậu, chia cho mình một ít.
Sở trường của mình, cũng tùy cậu lấy dùng.
Tôi nhận lấy cuốn vở bài tập sai của cô ấy.
"Chốt nhé."
6.
Trình Tinh Dã giảng bài vốn dĩ không hề nể tình.
Lần đầu tiên giảng đạo hàm cho tôi, tôi chỉ vừa lơ đãng một chút, cô ấy đã đ/ập mạnh cây bút lên giấy nháp.
"Tô Đường, đừng coi hàm số như kẻ th/ù không đội trời chung của cậu."
Tôi đáp: "Nhưng trông nó cứ như vậy ấy."
Cô ấy chỉnh lại: "Hàm số không phải kẻ th/ù, nó chỉ là một công cụ."
Trong đầu tôi lại thoáng hiện lên thanh đ/ao chí mạng kiếp trước.
Thanh đ/ao cũng chỉ là một công cụ.
Sự khác biệt chỉ nằm ở chỗ ai là người nắm giữ nó.
Từ ngày đó, tôi thử không còn c/ăm gh/ét Toán học nữa.
Ủy viên học tập nói: "Bài tập Toán có mắt đề."
Tôi tiếp lời: "Bài văn cũng có mắt đề."
Khi giảng đến tiếng Anh, cô ấy dạy tôi: "Trước tiên quay lại nguyên văn tìm vị trí."
Tôi hiểu ra ngay: "Tấu sớ cũng như vậy. Dù có bày đặt bao nhiêu, cái thực sự cần đưa đến trước mắt người ở vị thế cao nhất thường chỉ có một câu."
Cô ấy nhắc nhở: "Bài tập lớn môn Chính trị phải dùng cách diễn đạt quy phạm."
Tôi nói: "Bát cổ văn cũng chẳng thiếu những lời sáo rỗng."
Cô ấy dừng bút nhìn tôi.
"Sao đến miệng cậu, thi đại học cứ như một kỳ khoa cử khác vậy?"
Tôi cúi đầu tiếp tục tính toán.
"Bởi vì đối với tôi, đây đúng là một kỳ khoa cử khác."
Trình Tinh Dã không hỏi thêm, cô ấy vốn dĩ rất thông minh.
Sự thông minh của cô ấy là biết để lại một cánh cửa cho nỗi niềm riêng của người khác.
Bước sang cuối tháng ba, trường tổ chức lễ tuyên thệ 100 ngày.
Học sinh đứng chật kín sân trường.
Hiệu trưởng cầm micro nói lớn: "Các em học sinh, thi đại học không phải là điểm cuối, bước ra khỏi phòng thi mới là điểm khởi đầu mới!"
Trong đám đông có người lầm bầm: "Thi trượt rồi thì trước mắt còn đâu là điểm khởi đầu mới."
Tôi chen trong đám đông, ngẩng đầu nhìn dải băng rôn màu đỏ.
"Thắng bại chưa ngã ngũ, mỗi người đều còn có thể đuổi theo phía trước."
Câu nói này khiến tôi nhìn rất lâu.
Kiếp trước, nữ nhi dù có tài thiên lý mã cũng chỉ có thể bị chặn ngoài cửa Thái Miếu.
Kiếp này, cánh cửa đó ít nhất đã thực sự mở ra với nữ nhi.
Lễ tuyên thệ kết thúc, cô La giữ tôi lại.
Một tờ phiếu nguyện vọng của những năm trước được cô đẩy đến trước mặt tôi.
"Tô Đường, tuy em tiến bộ nhanh, nhưng mục tiêu cũng phải phân tầng. Những trường tốt nhất để một mức, trọng điểm ở Nam Châu để một mức, đại học hệ chính quy trong tỉnh để một mức, không thể chỉ chăm chăm vào cái cao nhất."
Tôi dọc theo tờ phiếu nguyện vọng, nhìn qua tên từng ngôi trường.
Đại học Nam Châu.
Đại học Đông Châu và Đại học Cô Tô.
Còn có Đại học Sư phạm Nam Châu, mỗi tên trường đều giống như một cánh cửa.
Tôi truy hỏi: "Cô La, cô thấy em có thể thi đỗ ra ngoài không?"
Cô không trả lời ngay.
Một lát sau, cô nói: "Nếu em chỉ muốn nghe lời cổ vũ, cô có thể nói là có. Nhưng nếu em muốn nghe sự thật, Tô Đường, em xuất phát quá muộn rồi."
Lòng tôi chùng xuống.
Cô nói tiếp: "Xuất phát muộn không có nghĩa là không có cơ hội. Sở trường thực sự của em không chỉ là Ngữ văn, mà là hiểu được tại sao mình phải thi."
Tôi ngước mặt lên.
Giáo viên chủ nhiệm nói: "Rất nhiều học sinh lớp mười hai kiên trì đến cuối cùng là nhờ cha mẹ, thầy cô và điểm số thúc đẩy phía sau. Em không giống vậy, em biết tại sao mình nhất định phải đi."
Cổ họng tôi bỗng thắt lại.
Kiếp trước, chưa từng có ai hỏi tôi muốn đi đâu.
Họ chỉ nói với tôi rằng, nữ nhi nên đứng ở vị trí nào.
7.
Người nhà nhận ra sớm nhất là việc tôi không còn bao thầu hết việc nhà.
Trước kia bát đũa cả nhà đều là việc của tôi; giờ thì không.
Tôi rửa sạch chiếc bát của mình, quay người về phòng làm bài tập. Ngày đầu tiên, Triệu Cầm sững sờ bên bồn nước.
Ngày hôm sau, bà ấy nhịn không nói gì.
Đến đêm thứ ba, bà ấy chặn tôi lại: "Tô Đường, giỏi giang lên rồi hả? Mấy cái bát cũng không chịu đụng vào?"
Tôi chỉ vào tập bài tập: "Con phải ôn tập."
Bà ấy nói: "Học bớt mười phút thì làm hỏng được mấy điểm?"
Tôi nhìn bà ấy.
"Tô Dã có thể rửa."
Trong nhà đột nhiên im bặt.
Tô Dã trên ghế sofa thò đầu ra.
"Sao lại đến lượt con?"
Tôi đáp: "Bởi vì cơm cũng có phần của em."
Điều khiển từ xa đ/ập xuống bàn trà, Tô Quốc Lương sầm mặt.
"Mới thi được mấy điểm mà đã dám làm mặt lạnh trong nhà này rồi?"
Tôi nói: "Con chỉ nói lý lẽ, không hề làm mặt lạnh."
Ông ấy quát: "Tao là bố mày!"
Bốn chữ này, tôi đã nghe suốt hai kiếp.
Kiếp trước, nó khiến bài văn của tôi đổi thành tên anh trai.
Kiếp này, nó lại muốn cư/ớp đi mười phút vốn thuộc về tôi.
Tôi khép tập bài tập lại.
"Rồi sao nữa?"
Ông ấy không nói tiếp được.
Tôi vẫn bình tĩnh: "Qu/an h/ệ cha con không chứng minh được việc Tô Dã không cần rửa bát."
Đêm đó, tiếng cãi vã truyền tận ra ngoài hành lang.
Tô Dã đ/ập cửa, Triệu Cầm vừa khóc vừa thu dọn bát đũa, còn Tô Quốc Lương thì ch/ửi tôi học hành làm hỏng người.
Tôi mặc kệ họ nói gì. Giải thích đối với tôi đã sớm vô hiệu.
Kiếp trước tôi từng biện minh sách luận là của mình.
Người nhà m/ắng tôi tham danh; tôi đưa ra cuốn sổ sách mình tận tay kiểm kê,
họ lại lấy ơn nuôi dưỡng để ép tôi. Đến khi tôi từ chối gả cho người góa vợ,
tương lai của anh trai lại trở thành xiềng xích cuối cùng.
Thế nên về sau, tôi im lặng.
Tranh cãi được thay bằng tính toán: Đếm ngược còn lại mấy ngày,
mỗi môn còn có thể đuổi kịp bao nhiêu điểm,
và ngày nộp nguyện vọng, con đường nào có thể thông ra bên ngoài.
Kỳ thi thử lần hai đầu tháng tư, cột điểm nhảy lên bốn trăm chín mươi tám.
Chính trị năm mươi lăm; Địa lý năm mươi bảy.
Tiếng Anh chín mươi mốt; Lịch sử tám mươi hai.
Ngữ văn một trăm hai mươi tư; Toán tám mươi chín.
Cố Hành Chu nhìn thấy điểm số sau khi quay quanh tôi tròn ba vòng.
"Tô Đường, trong người cậu có phải có con m/a học bá nào nhập vào không?"
Tôi đáp: "Gần như thế."
Cậu ta lập tức sán lại gần: "Cho nó nhập vào tôi đi, không đòi hỏi nhiều, Toán chỉ cần lên chín mươi là được."
Nhìn vẻ mặt chân thành của cậu ta, tôi chỉ đành nói với cậu ta:
"M/a cũng nhìn tư chất."
Cố Hành Chu ôm ngựk bỏ đi.
Trình Tinh Dã lại nhíu mày trước bảng điểm.
"Chính trị, Địa lý vẫn là gánh nặng. Đặc biệt là Địa lý, đề tỉnh lân cận thích thi biểu đồ và khu vực, học vẹt không có ích gì."
Tôi mượn lời Cố Hành Chu: "Nói trắng ra đi."
Cô ấy giải thích: "Sông ngòi không chỉ đại diện cho nguồn nước, đồi núi cũng không đồng nghĩa với giao thông kém, thành phố lại càng không thể áp dụng máy móc quy mô thị trường."
Tôi không còn gì để nói.
Cô ấy lại lật chuyện cũ: "Lần trước đáp về nông nghiệp vùng Trường Giang, cậu viết là Thiên phủ chi quốc."