Ta tên là Thẩm Hòa, sống tại hẻm Hòe An, phía Tây thành.
Bên trái là phủ Quốc công, bên phải là phủ Trạng nguyên.
Phụ thân ta b/án rư/ợu gạo ở đầu hẻm, mẫu thân ta mài đậu phụ ở cuối hẻm.
Sáng sớm, ta trông coi sạp đậu phụ, giữa trưa lại sang tửu quán phụ giúp.
Công tử phủ Quốc công cưới tiểu thư danh môn, tiểu thư phủ Trạng nguyên gả cho vương hầu.
Láng giềng thường lấy ta ra làm trò đùa, hỏi ta muốn trèo cao vào nhà nào.
Ta vừa ôm hũ rư/ợu, vừa đẩy xe đậu phụ mà đáp: "Ta ư, chẳng muốn vào cửa cao cửa rộng, chỉ mong ngày ngày có việc làm, bữa bữa có cơm ăn."
"Tốt nhất là có thêm rư/ợu hoa quế, cá diếc hấp, rồi thêm một đĩa đậu phụ trộn hành hương là thỏa nguyện."
1
Ta sống ở hẻm Hòe An, phía Tây thành.
Năm ta chào đời, dưới mái hiên vừa vặn có một tổ chim én mới, nên phụ mẫu đặt tên ta là Thẩm Hòa, nhũ danh là Hòa Hòa.
Có lẽ từ nhỏ đã theo người lớn khiêng vò rư/ợu, nhấc sọt đậu, nên vóc dáng ta luôn rắn rỏi hơn hẳn những cô nương cùng lứa.
Phụ thân ta ủ loại rư/ợu gạo tầm thường, tiền ki/ếm được chẳng nhiều, nhưng đủ cho ba người trong nhà ăn no mặc ấm.
Mỗi lần người ra chợ b/án rư/ợu, lúc trở về, chiếc sọt tre luôn nặng trĩu.
Tầng trên để vịt quay m/ua giúp thím Lý, ở giữa giấu kẹo mạch nha cho ta.
Dưới đáy sọt thì đ/è những mảnh vải, dây buộc tóc của mẫu thân, cùng một túi đậu phơi khô và vài chiếc bánh nướng.
Nhà ngoại ta đời đời làm đậu phụ, cậu ta cũng trông giữ một xưởng đậu, nên mẫu thân dĩ nhiên chẳng bỏ phí nghề này.
Sau khi xuất giá, ông ngoại và cậu đã sang nhượng cho bà một gian hàng nhỏ.
Trong tiệm ngoài đậu phụ trắng, còn b/án cả sữa đậu nành, tào phớ và món canh đậu nóng hổi.
Mẫu thân luôn bảo, thời chưa gả chồng, bà là cô nương xinh đẹp nhất vùng, người mối lái đến dạm hỏi suýt làm hỏng cả ngưỡng cửa.
Thế mà bà lại mắt kém, nhìn trúng phụ thân, kẻ b/án rư/ợu chẳng có lấy một đồng.
Hẻm này hai bên toàn nhà cao cửa rộng, chỉ có nhà họ Thẩm là giữ lấy vò rư/ợu và tấm ván đậu phụ mà sống qua ngày.
Phụ thân nghe đến đây, luôn nhịn cười gật đầu: "Phải, lời nương tử nói đều đúng cả."
Mẫu thân lập tức nhướng mày, véo cánh tay người rồi hừ một tiếng: "Đừng dùng bộ dạng này mà lừa ta."
Thuở nhỏ, ta cứ ngỡ họ lại cãi nhau, sau này phụ thân uống say mới lỡ lời nói ra chuyện cũ.
Hóa ra ngưỡng cửa nhà ngoại đúng là từng hỏng, nhưng chẳng phải do người mối lái làm hỏng, mà là bị mối mọt đục khoét.
Một bà mối nọ đến nhà, dẫm lên làm gỗ vụn rơi lả tả, lúc về còn chê cười nhà ngoại ta nghèo hèn.
Mẫu thân nghe xong tức gi/ận tìm bà ta lý luận, giữa đường nóng bức khát khô cả cổ, đúng lúc gặp phụ thân đang đẩy xe b/án rư/ợu.
Bà chặn xe lại: "Người b/án rư/ợu kia, múc cho ta một bát giải khát."
Uống xong lại chê chân mỏi: "Người b/án rư/ợu kia, ta đi không nổi nữa, ngươi cho ta đi nhờ một đoạn."
Phụ thân đẩy xe qua cầu đ/á, thấy lựu bên đường đã đỏ, liền cười bảo: "Người đòi rư/ợu uống, ta hái quả lựu cho nàng."
Người bẻ lựu, để mẫu thân ngồi trên xe vừa đi vừa ăn.
Đến trước cửa nhà bà mối, mẫu thân nhảy xuống xe, đem những lời đàm tiếu kia m/ắng trả lại từng câu từng chữ.
M/ắng xong xuôi, bà quay đầu nhìn phụ thân: "Người b/án rư/ợu kia, ngươi có muốn cưới ta không?"
2
Phụ thân tất nhiên là dám.
Phụ mẫu người mất sớm, trong tay ngoài căn nhà cũ và nghề ủ rư/ợu, chẳng còn của cải gì đáng giá.
Khó khăn lắm mới có cô nương chịu gả, ngày thành thân, người thề trước mặt ông bà ngoại rằng cả đời này sẽ không để mẫu thân phải chịu thiệt thòi.
Cậu ta nghe đến rơi lệ, còn khen phụ thân là đấng nam nhi thực thụ, đến cả chị gái mình mà cũng dám rước về.
Cậu khóc đưa dâu, qua rừng táo lại qua cầu đ/á, đưa kiệu hoa tận vào căn nhà rá/ch nát của nhà họ Thẩm.
Phụ thân thấy trong nhà trống trải, đỏ mặt giải thích rằng những năm trước lo th/uốc thang và m/a chay cho song thân, tích góp đều cạn kiệt, lại còn gánh thêm n/ợ.
Cậu không đáp lời, quay đầu trở về nhà ngoại.
Sáng hôm sau, trời chưa sáng, cậu đã đá/ nh hai xe chở đầy gạo, muối, dầu và th!t khô đến.
Sau đó cậu ở lại trong viện nửa tháng, hôm nay sửa tường, mai thay ngói, thu xếp ổn thỏa những chỗ dột nát.
Trước khi đi, cậu còn đóng một tổ chim bằng gỗ dưới mái hiên, bảo rằng chim én chịu đến làm tổ, nhà này sắp có tin vui.
Năm sau, vừa sang xuân, mẫu thân quả nhiên đã mang th/ai.
Cùng thời điểm đó, Vương phu nhân năm ấy vừa sinh được một tiểu thiếu gia.
Khánh di nương phủ Trạng nguyên cũng hạ sinh một vị nhị tiểu thư.
Cả hai nhà đều đến đặt rư/ợu nhà họ Thẩm, một vò chuẩn bị ch/ôn làm rư/ợu Trạng nguyên, một vò giấu thành rư/ợu con gái.
Lúc mẫu thân mang rư/ợu đến, thấy hai đứa trẻ trắng trẻo, lại càng tin rằng con gái mình cũng chẳng kém cạnh.
Bà cho rằng phụ thân cao lớn, bản thân lại xinh đẹp, con cái chắc chắn phải thanh tú.
Nào ngờ lúc ta vừa lọt lòng, mặt mũi nhăn nhúm lại, trông chẳng khác nào con khỉ nhỏ vừa chui ra từ trong núi.
Mẫu thân nhìn ba ngày, khóc ba ngày, cuối cùng mới chịu chấp nhận sự thật.
Đợi đến khi ta hai tuổi, nét mặt giãn ra đôi chút, bà mới chịu bế ta sang phủ Quốc công chơi.
Vương phu nhân bị giam hãm trong sân sâu, chỉ mong mẫu thân sang trò chuyện.
Họ thường mạnh ai nấy nói, một người than vãn về các di nương trong phủ, một người kể lể về con chó hoang đầu phố, chẳng ai làm phiền ai.
Chỉ riêng chuyện nuôi dạy con cái, hai người lại tâm đầu ý hợp: tuyệt đối không được thua kém vị tiểu thư phủ Trạng nguyên kia.
Tiểu thư phủ Trạng nguyên tên Bùi Tri Ý, Vương phu nhân liền đặt tên con trai là Cố Tu Viễn.
Bùi Tri Ý cài trâm vàng, mẫu thân liền ăn mặc cho ta xanh đỏ lòe loẹt;
Bùi Tri Ý ba tuổi biết chữ, Cố Tu Viễn sáu tuổi đã phải thuộc lòng Thiên Tự Văn.
Đợi đến khi Bùi Tri Ý học được cách ngồi nghiêm chỉnh, ta cũng bị ép phải tập cười không hở răng.
Hai người lớn hiếu thắng, kẻ chịu khổ lại chính là ta và Cố Tu Viễn.
Ai tới c/ứu lũ trẻ với!
3
Năm ta mười tuổi, ngũ quan cuối cùng cũng đã giãn ra, không còn nhăn nheo như lúc mới chào đời.
Mẫu thân đi đưa đậu phụ cho phủ Trạng nguyên cũng đã chịu dẫn ta theo cùng.
Khánh di nương sớm nghe danh nhà họ Thẩm có một cô con gái, nhưng chưa từng gặp mặt.
Lần này gặp gỡ, bà vô cùng vui mừng, gọi ta đến trước mặt, bốc hai nắm hạt dưa cho ta, lại còn nhất quyết giữ chúng ta ở lại ăn trưa.
Bà bảo nhị tiểu thư bên cạnh không có bạn đồng lứa, bảo ta sau này cứ thường xuyên ghé chơi.
Đuôi mắt Khánh di nương có hai nốt ruồi son, cười lên là lấy khăn che miệng, trông rất đẹp.
Bà và mẫu thân vừa c/ắt mẫu hoa vừa chuyện trò, con nhà nọ, lão gia nhà kia, chuyện gì cũng nói được vài câu.
Ta nghe họ nhắc đến một từ, hạt dưa cũng chẳng buồn cắn, ngẩng đầu hỏi: "Nương, 'bất cử' lợi hại lắm sao? Khi nào con cũng có thể 'bất cử' được ạ?"
