Năm ta mười sáu tuổi, đích mẫu đặt trước mặt ta hai mối hôn sự.
"Một là đi Tây Bắc làm vợ kế cho vị lão tướng quân đã ngoài bốn mươi; một là vào phủ Tĩnh Vương, làm thiếp cho gã thứ tử không được sủng ái nhất."
Ta chọn mối thứ hai.
Trưởng tỷ chỉ hỏi một câu: "Tại sao?"
Ta rũ mắt, lặng lẽ mở lời:
"Ta chỉ muốn con cái của mình, sau này có thể có quyền lựa chọn."
Lão tướng quân đã mất hai đời chính thê, con cái đầy đàn.
Thứ tử phủ Tĩnh Vương lại là kẻ ăn chơi trác táng nổi danh kinh thành.
Hắn với phu nhân tình cảm cực tốt, từng công khai nói đời này tuyệt đối không nạp thiếp.
Trưởng tỷ Thẩm D/ao nghe xong liền cười:
"Đợi khi ta làm thế tử phi phủ Tĩnh Vương, tự nhiên sẽ chiếu cố muội."
Nhiều năm sau, cả ta và nàng đều trở thành tù nhân.
1.
Cả đời ta, việc thành thạo nhất chính là giả vờ.
Ở Thẩm gia, ta giấu giếm, che đậy, giả ng/u, giả khờ, giả làm một thứ nữ không tiền đồ.
Cái vẻ này ta diễn suốt mười năm, đến cả con chó vàng già ở cổng cũng dám đuổi theo sủa ta mấy tiếng.
Có lần yến tiệc trong nhà, trưởng tỷ Thẩm D/ao bưng chén trà vừa pha, cổ tay hơi nghiêng, cả chén nước nóng đổ ập lên tay ta.
Nàng ta còn cố tình cười hỏi trước mặt khách khứa: "Tứ muội, đ/au không?"
Ta giấu bàn tay bỏng đỏ vào trong tay áo, cũng cười theo.
"Không đ/au chút nào."
Da th!t lập tức phồng rộp, sau đó nứt ra rỉ m/áu.
Mùa đông năm đó, ban đêm ta không dám trở mình, sáng ra vẫn thỉnh an như thường lệ.
Người trong phủ ai cũng cười, bảo tứ cô nương nhà họ Thẩm vừa đần vừa vô dụng.
Ta nghe xong chưa bao giờ biện giải, có khi còn cười hùa theo họ vài tiếng.
Giả vờ quá lâu, đôi khi đến cả ta cũng suýt tin là thật.
Di nương Lâm thị của ta vốn là lương thiếp được m/ua vào phủ, danh tiếng nghe hay, nhưng khế ước b/án thân lại luôn nằm trong tay đích mẫu Liễu thị.
Bà có dung mạo đẹp, tính toán nhanh nhạy, điều quý giá nhất là biết nhìn sắc mặt người khác.
Sổ sách mười năm của Liễu gia qua tay bà, chưa từng sai sót chỗ nào.
Thế nhưng nơi hậu trạch, đàn bà quá tháo vát thường nguy hiểm hơn là vô dụng.
Khi di nương mất, ta mới năm tuổi.
Lý do phủ đưa ra là b/ệnh cấp tính, nói bà chỉ sau một đêm liền không còn nữa.
Ta lại nhớ rõ, bà đối với ta cực tốt.
Mùa đông giá rét thiếu than, bà thà chịu lạnh chứ nhất quyết phải thêm lửa cho ta.
Không có giấy mực, bà liền dùng cành củi ch/áy dở vẽ lên mảnh ngói vỡ dạy ta viết chữ.
Có một đêm, bà ôm ta vào lòng nói: "Đường nhi, con số trên sổ sách dễ tính, cái khó thực sự, là tính xong rồi vẫn còn giả vờ không hiểu."
Khi đó ta còn nhỏ, chỉ thấy trong lòng bà thật ấm áp.
Ta không hiểu câu nói này là đang dạy ta cách giữ mạng.
Trước khi mất, bà càng uống th/uốc an thần, sắc mặt càng xám xịt.
Ta hỏi bà có phải khó chịu không, bà luôn xoa đầu ta.
"Đường nhi đừng sợ, di nương chỉ là hơi mệt."
Bà dặn đi dặn lại ta: "Sau này phải tự lo liệu cho mình."
Lại khuyên ta: "Cha con dù thế nào, vẫn là cha con, đừng để nỗi h/ận đ/è nặng trong lòng."
Trong đó có một câu, bà nói không chỉ một lần.
"Đường nhi, ta đã sắp xếp xong sổ sách đó rồi. Đợi con lớn lên, tự khắc sẽ hiểu."
Ta chê bà cứ nói mãi những điều này, liền nghiêm túc đáp lại.
"Di nương yên tâm, con đều nhớ kỹ rồi."
Đêm trước khi nhắm mắt, bà kh//âu cuốn sổ cũ và chiếc nhẫn ngọc bích vào trong áo nhỏ của ta.
Làm xong những việc này, bà chỉ kịp dặn thêm một câu.
"Ở lại trong phủ này, việc gì cũng phải giấu đi một nửa, tuyệt đối đừng để người ta biết con thông minh đến mức nào."
Ta không hiểu sổ sách, chỉ hiểu bà mong ta được sống.
Sau khi bà mất, tổ mẫu đón ta về bên cạnh nuôi dưỡng.
Tổ mẫu vuốt tóc ta thở dài: "Di nương của con cái gì cũng nhìn thấu, tiếc là bà ấy không thể giấu đi sự thông minh đó."
Ta không hiểu, thông minh sao lại thành lỗi?
Tổ mẫu không chịu nói rõ, chỉ tự mình dạy ta lễ nghi, mặt chữ và sổ sách.
Bà thường nhắc nhở ta: "Đường nhi, gia môn như chúng ta, bên ngoài nhìn thì hoa gấm rực rỡ, nhưng bên trong lại đầy rẫy những chỗ có thể làm tổn thương người khác."
Bà còn nói: "Di nương của con chính là vì lộ bản lĩnh quá sớm, mới làm vướng mắt người khác."
Cuối cùng luôn hỏi ta: "Dù trong lòng nhìn thấu đến đâu, trên mặt cũng phải giả bộ hồ đồ, nghe rõ chưa?"
Ta tuy không hiểu, nhưng lại ghi lòng tạc dạ.
Từ đó, bài vở càng biết, ta càng phải giả vờ không biết.
Sách đọc đến đoạn hay, ta cố tình chỉ sai chữ, nhăn mặt hỏi: "Cái này viết là gì vậy? Sao con nhìn mãi không ra?"
Sổ sách vốn đã có đáp án từ lâu, ta lại cố tình gảy bàn tính lo/ạn xạ, vã mồ hôi hột.
"Cái này khó quá, sao con tính mãi vẫn không khớp số?"
Liễu thị nhìn thấy, quả nhiên trút bỏ sự đề phòng, cười với người khác: "Con tư tuy chậm chạp, nhưng được cái thật thà, không gây rắc rối."
Tổ mẫu lần tràng hạt, không tiếp lời bà ta, chỉ nhìn xuyên qua đám đông về phía ta.
Ánh mắt đó rõ ràng đang bảo ta: "Như vậy rất tốt, cứ tiếp tục giấu đi."
Ta dựa vào vẻ ngốc nghếch này, co quắp trong góc nhỏ của Thẩm gia, sống tạm bợ qua ngày.
2.
Cha ta, Thẩm lão gia, không hẳn là kẻ á/c, chỉ là luôn thiên vị con gái đích xuất của mình.
Trưởng tỷ Thẩm D/ao lớn hơn ta hai tuổi, thích quần áo lộng lẫy và nơi náo nhiệt.
Nàng cũng thích lấy người muội muội vô dụng là ta ra để làm nền cho mình.
Phụ thân nâng niu nàng như ngọc, lại coi ta như sợi chỉ vướng víu đáng gh/ét.
Nàng mới học được một khúc nhạc, đàn chưa được nửa bài, phụ thân đã cười tươi như hoa, lập tức cho người mang tới cả bộ trang sức.
Ta đứng đợi ở hành lang, ông nhìn thấy cũng chỉ nhíu mày.
Khi các chị em trong tộc cùng chịu ph/ạt, Thẩm D/ao rơi hai giọt nước mắt, ông lập tức tiến lên dỗ dành.
Đến lượt ta chịu oan ức, ông ngay cả lý do cũng chẳng buồn nghe, chỉ phất tay nói: "Được rồi, bớt gây chuyện trong phủ đi. Nếu con có thể ngoan ngoãn bằng một nửa trưởng tỷ con, ta đã tạ ơn trời đất rồi."
Sau khi di nương không còn, ta mới thực sự hiểu ra, trong phủ này không có ai đứng ra đòi lại công bằng cho ta.
Tổ mẫu tuy che chở ta, nhưng thân thể ngày một yếu đi, ta không thể chuyện gì cũng đẩy bà ra đầu sóng ngọn gió.
Ngậm ch/ặt miệng, nuốt ngược nỗi uất ức vào trong, dần dần trở thành bản năng của ta.
Trong yến tiệc mùa xuân, Thẩm D/ao cố tình chỉ định ta làm thơ, đợi ta ấp úng trước mặt bao nhiêu khách khứa, nàng mới lấy khăn che miệng cười.
"Ta còn tưởng tứ muội giấu tài, hóa ra trong bụng chẳng có gì cả."
Ta đỏ bừng mặt, làm ra vẻ sắp khóc.
Trong lòng lại tĩnh lặng vô cùng.
Thơ ta biết làm, chỉ là không dám để người ta biết.
Ngày tiên sinh ở tộc học kiểm tra bài vở, đệ tử các phòng đều vò đầu bứt tai trước sổ sách phân chia tô thuế ruộng đất.
Ta liếc hai cái là đã nắm được con số, nhưng lại cố tình gảy sai một hàng hạt tính, rồi lại tính lại từ đầu.
Cuối cùng, ta rụt rè giơ tay nói: "Tiên sinh, con càng tính càng rối, mấy khoản này sao mãi không khớp được."