Cố Lưu cảm thấy không sao, chỉ cần đủ thông minh là được.
Chàng nuôi cả hồ cá nhỏ xinh đẹp không rõ ng/uồn gốc, càng nuôi càng nhiều, san đầy khắp hồ nước hoàng cung. Thấy quá đông đúc, Cố Lưu định thả chúng về suối núi.
Tới nơi, nghe tin lão trụ trì chùa gần đó sắp viên tịch, Cố Lưu được mời tới. Vị lão hòa thượng râu tóc bạc phơ, sống đã nhiều năm, già đến nỗi nói cũng khó nhọc. Ông nhìn Cố Lưu, đáy mắt ánh lên nỗi bi ai của tuổi tác.
Ông nói: "Bên suối hậu sơn có con bạch mã già, xưa có tiểu cô nương gửi gắm cho lão nạp. Thoắt cái đã bao năm thế này rồi."
Lão hòa thượng dứt lời thì khép mắt yên lặng. Cố Lưu bước lên kiểm tra, người đã tắt thở. Mấy tiểu hòa thượng khóc thành biển.
Cố Lưu tới bờ suối hậu sơn, nơi đ/á tảng lão hòa thượng thường ngồi câu cá đã phủ đầy rêu phong, cỏ dại um tùm. Thả xong đàn cá nhỏ, chàng thấy con bạch mã già nua bên cạnh.
Chàng định dắt ngựa già về cung, giao cho mã phu hoàng cung chăm sóc đến già. Nhưng vừa bước ra cổng chùa, bạch mã như cảm nhận điều gì, mắt tuôn dòng lệ.
Từ khi còn là ngựa non, nó đã theo lão hòa thượng đi khắp non sông hồ bể, thấu hiểu nhân tình thế thái. Người và ngựa tựa tri kỷ nhiều năm. Sau khi hòa thượng viên tịch, con ngựa vốn khỏe mạnh bỗng lâm bệ/nh, ch*t trong đêm tưởng như bình thường. Chẳng biết lúc lâm chung, nó có nhớ lại thuở thiếu thời phiêu bạt giữa núi xuân đầy hoa, chủ nhân xưa đeo vòng hoa lên đầu nó, cùng nhau quấy nhiễu lão trụ trì đang câu cá - những tháng ngày ấu thơ chẳng thể trở về.
Mẹ Cố Lưu khi về già thường đứng bên cửa sổ tường, trò chuyện với người đàn bà đi/ên bị giam ở Tây Uyển. Dù đối phương chẳng hiểu được, nhưng bạn thời thiếu nữ của bà đã đi lấy chồng xa hoặc quy tiên, chẳng còn ai để tâm sự.
Người đàn bà đi/ên cũng bạc đầu, không còn cuồ/ng lo/ạn. Suốt ngày ngắm mặt trời mọc lặn, thần sắc đờ đẫn. Chỉ khi có người qua lại, bà mới bám cửa sổ hỏi: "Ngươi có thấy A Đào của ta không?"
Chẳng ai đáp lời.
Sau này bà ta ch*t trong đêm tuyết lạnh giá, nằm vật vờ bên giường như đang cố bò về góc tường. Có lẽ lúc lâm chung ảo giác hiện về, nhớ lại hồi con gái mới sinh bị bỏ quên suốt đêm trên nền đất góc nhà.
Sau khi người đàn bà đi/ên ch*t, Diệp phu nhân bỗng cảm thấy cô đơn, ít nói hẳn. Vài năm sau, bà qu/a đ/ời trong vô bệ/nh vô tật.
Cố Lưu với tâm trạng nặng trĩu tổ chức tang lễ trọng thể, an táng long trọng. Quan lại các nơi về kinh dự lễ. Nhiều lão thần đã khuất, triều đình thêm nhiều gương mặt lạ. Cố Lưu thấy một người mặt mày quen quen, hỏi ra mới biết là con trai út của Liễu Hi Nghiên, vừa được thăng chức.
Cố Lưu hỏi thăm thân nhân hắn. Vị quan trẻ kinh hãi quỳ xuống: "Thần tẩu mẫu đã quy tiên, phụ mẫu hiện ở Lâm An chăm cháu... Mẫu thân đã lâu không nhắc đến cố nhân."
Cố Lưu bãi triều. Trong yến tiệc, chàng lại thấy Vệ Kh/inh Vũ. Kể từ lần chia tay trước đã mấy chục năm, Vũ An hầu đã mất, Vệ Kh/inh Vũ kế tục tước vị, thường trú quân doanh. Giờ nàng đã thành nữ tướng uy nghiêm, bên cạnh có mấy trai đẹp hầu hạ cùng đứa con trai nhỏ.
Ai nấy đều tiến bước theo thời gian, chỉ Cố Lưu vẫn mắc kẹt ở mùa đông Thừa An nguyên niên. Trận đại tuyết năm ấy phủ kín cả cuộc đời chàng.
Sau này Vệ Kh/inh Vũ tử trận, hậu bối bày đầy bánh ngọt trước m/ộ. Liễu Tích Dung thành Tích Dung cư sĩ nổi tiếng, đào tạo ba ngàn môn sinh, trạng nguyên khoa mới chính là đồ đệ của bà. Lục Cẩm sau khi lão gia ch*t, bỗng chín chắn, học cách kinh thương giữ vững gia nghiệp họ Lục. Thập Ngũ vì cựu thương tái phát phải nằm liệt giường.
Rồi những người này cũng lần lượt ra đi.
Cố Lưu không biết mình có sống đến trăm tuổi không. Trí nhớ đã suy giảm, người cùng thời dần biến mất khỏi cuộc đời chàng. Cung đình thay đổi, cảnh vật đổi thay, toàn là những khuôn mặt trẻ lạ hoắc.
Thân vệ bên cạnh là gương mặt xa lạ. Cố Lưu nhìn mãi mới nhận ra đây hẳn là đồ đệ của Thập Ngũ, lũ củ cải nhỏ ngày xưa hay chồm qua cửa rồi ngã lăn quay. Giờ đã thành trung niên.
Nhưng thân vệ nói: "Chủ tử, Thập Ngũ đại nhân là sư tổ của hạ thần."
Cố Lưu gi/ật mình.
Chàng thật sự đã quên nhiều chuyện, không nhớ nổi dung mạo bao người. Chỉ nhớ vào năm nào đó, có lần nằm mơ thoáng qua.
Mơ về phố xá nhộn nhịp, xe ngựa, và đôi mắt trong veo tuyệt đẹp.
Trước khi ch*t, Cố Lưu bị vây quanh bởi đám người phần lớn không nhận ra là hậu bối ai. Lời cuối cùng của chàng là câu đầy tiếc nuối: "Cho đến hôm nay, cô vẫn mong được m/ộ thấy nàng."
Người bên cạnh khẽ hỏi: "M/ộ thấy ai?"
Cố Lưu lặng thinh.
Mọi người đợi mãi, r/un r/ẩy đưa tay kiểm tra thì phát hiện hoàng thượng đã tắt hơi tự lúc nào.
Trận đại tuyết mùa đông Thừa An nguyên niên đã ch/ôn vùi bao bi ai ly hợp.
Cố Lưu vĩnh viễn không biết được, A Đào năm ấy trong tuyết trắng từng viết mấy dòng chữ xuyên kiếp:
"Vầng nguyệt vốn nên treo trên tầng mây."
"Ta từng giãy giụa trong bùn đen mà tr/ộm ngắm ánh trăng. Ánh sáng ấy chẳng phải vì ta mà tỏa, nhưng thực sự đã chiếu rọi thân ta. Ta dùng nước bẩn, nâng niu vạt nguyệt quang lấp lánh."
