Sau khi trường nữ học được xây dựng, quả nhiên như chúng ta dự đoán. Các gia đình hầu như không cho con gái ra ngoài học hành. Sau khi ta phái người phát tin đồn, dần dà cũng có người đưa con gái đến học.
Ta không thể tùy tiện ra khỏi cung. Phái cốt tâm m/a m/a của ta giám sát, có Lăng Hiểu và Thẩm Vân Chi trấn giữ, mọi việc đều vào khuôn phép. Lăng Hiểu phụ trách dạy các cô gái vài động tác đơn giản cường thân, cũng kể cho họ nghe những trận chiến lớn nhỏ nơi biên ải. Thẩm Vân Chi thì dạy cách tính toán bằng bàn tính. Ta sắp xếp nữ y trong cung dạy họ phân biệt dược lý.
Ta đứng trong sân cung, ngắm mặt trời buổi sớm từ núi xa từ từ lên cao.
6.
Hoàng Đế năm nay hai mươi lăm tuổi, đến nay vẫn chưa nạp phi. Tấu chương của các đại thần thúc giục Tiểu Hoàng Đế nạp phi đã chất đầy trước mặt ta.
Ta gọi Tiểu Hoàng Đế đến bên cạnh:
- A Dạ hiện tại đã có người để lòng chưa? Nếu chưa, có thể thử tìm hiểu thêm...
Hoàng Đế ngắt lời, mặt ửng hồng: - Mẫu Hậu, con đã có người để lòng, đã hâm m/ộ nàng hơn ba năm rồi.
Ta ngạc nhiên: - Ồ? Là cô gái nhà nào? Vì sao đến giờ vẫn chưa có tin tức? Hay nàng đã có ý trung nhân khác, không thích A Dạ của ta?
Tiểu Hoàng Đế buồn bã: - Nàng cũng có lòng với con, chỉ là không muốn lấy con thôi.
Ta ra hiệu cho Hoàng Đế tiếp tục. A Dạ thở dài: - Mẫu Hậu hẳn đã nghe qua tên nàng - Hạ Miểu Miểu.
Ta thực sự biết cô gái này. Mấy ngày nay m/a m/a về cung luôn miệng khen ngợi nữ tử này, vừa có thiên phú lại chăm học, nhiều lần khảo thí đều đứng đầu.
Ta chậm rãi nói: - Hoàng nhi nên biết, nàng ấy nỗ lực học tập như vậy là muốn vào triều đình, tham gia chính sự, mưu phúc lợi cho bách tính.
- Con đã nhiều lần tỏ ý cầu hôn với Miểu Miểu, nhưng đều bị cự tuyệt. Nàng muốn vào triều, không muốn nhập hậu cung.
- A Dạ à, hoàng nhi khác với phụ hoàng và mẫu hậu.
- Phụ hoàng xử lý chính sự còn nhiều sơ hở, bách quan không phục. Mẫu hậu thân là nữ tử, họ không tín nhiệm.
- Từ khi hoàng nhi gia quan, con đã dùng th/ủ đo/ạn và quyết sách của mình cho họ thấy một vị Hoàng Đế thực thụ, có năng lực. Con dùng hành động thu phục văn võ bá quan.
- Nữ tử có thể vào triều đình hay không, hoàng nhi có thể quyết định.
- Lăng tướng quân là người đầu tiên, nhưng không phải cuối cùng.
- Tương tự, vào hậu cung và triều đình không xung đột.
- Miểu Miểu có năng lực, việc thiên hạ có thể mưu sự cho hoàng nhi, hậu cung tự nhiên cũng quản lý chỉn chu.
A Dạ chăm chú nghe xong, trầm tư hồi lâu: - Con đã hiểu.
Hôm đó, Hoàng Đế ban bố pháp lệnh mới: đẩy mạnh nữ học, cho phép nữ tử đọc sách nhập sĩ. Pháp lệnh này vừa ra, lại gây chấn động lớn. Triều đình đa số phản đối. Chỉ số ít quan lại hàn môn tán thành. Hoàng Đế thi hành loạt biện pháp vừa ban ơn vừa răn đe, dẹp yên tiếng phản đối.
Ngày Nguyên Tiêu, cũng là lễ thành hôn của Hoàng Đế và Hoàng Hậu. Ta ngồi trên cao, nhìn họ bái thiên tế tổ. Thoáng chốc, Tiểu Hoàng Đế đã trưởng thành.
Hôm sau khi A Dạ thành hôn, ta gọi chàng đến cung, cùng đổi sang thường phục lần nữa vi hành. A Dạ ánh mắt gợn chút hoài niệm, trêu đùa: - Con giờ đã lớn, không còn đòi Mẫu Hậu m/ua đồ ăn vặt nữa đâu.
Ta đáp lời: - Không sao, Mẫu Hậu có thể đòi hoàng nhi m/ua ít quà vặt.
Xe ngựa đi khá lâu, xa hơn lần trước nhiều. Vừa xuống xe, đã có hai trung niên nam tử tiến lên:
- Hai vị quý nhân muốn xem người hầu? Bên ta có cả trai gái từ tám tuổi đến hai mươi.
Ta gật đầu cho A Dạ đi theo vào trong. Một căn nhà tồi tàn, bên trong chật ních những người mặc đồ vá chằng đụp dơ bẩn, mặt vàng võ đói khát. Phần lớn là trẻ con.
Ta nhìn hai người đàn ông: - Xuất thân của bọn trẻ thế nào?
Một người giải thích: - Đa phần là dùng tiền hoặc lương thực đổi về. Dăm năm gần đây tình hình khá hơn, nhưng vẫn nhiều dân không nuôi nổi con, b/án cho chúng tôi mong đưa được vào nhà đại hộ làm nô bộc, ít nhất có miệng cơm.
Xem xong một lượt, ta dẫn A Dạ ra về. Trên đường về, A Dạ hiếm hoi trầm mặc. Gần đến cổng cung, chàng mới thất vọng nói: - Con tưởng mình làm Hoàng Đế rất thành công, quốc thái dân an, ca vũ thăng bình. Không ngờ con chỉ thấy được cảnh thái bình trước mắt.
Ta vỗ vai chàng: - A Dạ của ta đã làm rất tốt rồi. Có việc không phải một sớm một chiều. Hoàng nhi có nhớ khi mẫu hậu mở nữ học đã dùng cớ gì để chiêu sinh không?
A Dạ gật đầu: - Dùng vị trí hoàng hậu làm mồi, chiêu toàn con gái đại tộc.
Ta tiếp tục hỏi: - Vì sao mẫu hậu không chiêu dân thường?
A Dạ suy nghĩ: - Dân thường còn lo cơm áo, thậm chí không đủ ăn mặc. Lại thêm con gái... sau này phải xuất giá, học cũng mang đến nhà chồng, nên không đưa con gái đi học.
- Đúng vậy. A Dạ nên biết: Một thùng gỗ chứa được bao nhiêu nước, không phải do thanh gỗ dài nhất quyết định.
- Nếu cả kinh thành, cả Đại Sở này, người nghèo nhất cũng no cơm ấm áo, có dư lương thực, có thể tưởng tượng lúc đó nước Sở cường thịnh thế nào.
- A Dạ đã trưởng thành, giờ đã là người chồng, sau này sẽ làm cha. Nếu luôn ghi nhớ lấy bách tính làm trọng, hoàng nhi nhất định sẽ trở thành niềm tự hào của con trai, vợ và mẫu thân, cũng là minh quân được bách tính Đại Sở công nhận.
A Dạ nghe xong, mắt sáng rực, trang nghiêm nói: - Con hiểu rồi. Sẽ có ngày ấy.
7.
Năm Gia Vĩnh thứ 25, Hoàng Đế ban bố pháp lệnh mới: đẩy mạnh nữ học, cho phép nữ tử đọc sách nhập sĩ.
