Lão Tiền nhìn chỗ tôi ở, thở dài không nói gì thêm.
Khi mọi người đã về hết, mẹ hỏi tôi: "Mạch Tử, nếu con đi thi vì tiền, mẹ không đồng ý đâu."
Tôi lắc đầu: "Mẹ ơi, một phần vì tiền. Nhưng chủ yếu là con muốn xem thế giới này rộng lớn thế nào."
Lão Tiền đích thân đưa tôi lên thành phố dự thi.
Ngày công bố kết quả, cả làng kéo đến xem.
Ai cũng tò mò không biết cuộc thi gì mà giải thưởng tới một vạn.
Nhưng tôi không đoạt giải, thứ hạng gần chót bảng.
Bà nội bế em trai, khịt mũi: "Bảo rồi, con gái làm được tích sự gì."
Bác Trương bĩu môi: "Con bé nhà tôi đi làm tháng gửi về hai ngàn đây. Đâu như Mạch Tử suốt ngày tiêu tiền. Lên thành phố thi cử gì để rồi đứng bét bảng, nhục mặt cả làng."
"Con bé làm gì nên h/ồn", cô tôi thở phào rồi xúi mẹ tôi, "Chị ơi, tìm đại một nhà gả Mạch Tử đi. Con gái đẻ xong là an phận thôi."
Mẹ tôi hắt nước dưới chân họ, cười lạnh: "Các bà rảnh thì lo ruộng nhà mình trước đi. Con tôi ăn cơm các bà đâu mà phán như thánh? Nhà bác Trương này, con gái làm hai ngàn rưỡi mà bác vét sạch hai ngàn. Chủ nô còn không tà/n nh/ẫn bằng. Còn cô, Thục Quyên, tôi không phải chị dâu cô đâu. Chị dâu cô là bà góa họ Lưu kia. Giờ cô khỏi lo chồng chui vào nhà bà ta rồi nhé." Mấy câu của mẹ khiến bác Trương và cô tôi đỏ mặt tía tai.
Bà ấy ít nói, nhưng mở miệng là chuyên chọc đúng chỗ đ/au.
Biết kết quả, mẹ không trách m/ắng, tối còn nấu canh th!t heo cho tôi.
Đêm đó hai mẹ con chung chăn, mẹ hỏi: "Thế giới ngoài kia to không con?"
"Rất to, mà cũng rất nhỏ ạ." Tôi dựa vào cánh tay g/ầy guộc của mẹ thì thầm.
Thế giới rộng lớn với những ước mơ bao la.
Thế giới nhỏ bé chỉ đủ chứa hai mẹ con.
Tôi nhớ lại những gì thấy ở thành phố.
Các học sinh ở đó rạng rỡ khác thường. Họ bàn về toán học, về tương lai.
Vũ trụ bao la, nhưng tâm h/ồn họ còn rộng hơn thế.
Sau cuộc thi, Lão Tiền dẫn tôi tham gia hội thảo.
Ông mời tôi phát biểu nhưng tôi từ chối.
Thế giới quá rộng, ước mơ quá xa vời.
Ngước nhìn sao trời thì dễ, bước đi vững chãi mới khó.
Lúc này, tôi chỉ muốn học hành chăm chỉ, sớm ngày đưa mẹ khỏi cảnh nghèo.
Chuyện thi cử trôi qua, tôi lại chìm vào guồng học.
Thấm thoắt đã đến kỳ thi cấp ba.
Hôm đó, mẹ như mọi khi tiễn tôi đến đầu làng.
Nửa năm qua, nhà tôi đỡ vất vả hơn.
Mẹ làm tương ớt b/án ở huyện.
Chính là tiệm bánh bao nhà bạn tôi ngày trước.
Chia lợi nhuận ba phần cho tiệm, còn lại mẹ tôi giữ.
Dân làng tôi ăn uống đậm vị, món gì cũng phải có ớt.
Tương ớt mẹ làm thơm lừng nên b/án rất chạy.
Nhưng chính vì thế mà bị người ta để ý.
Có những kẻ không muốn thấy hai mẹ con tôi khấm khá.
10
Có người ăn tương ớt xong nhập viện.
Năm sáu tên đến nhà đòi bồi thường năm vạn, không thì tống mẹ tôi vào tù.
Họ gào thét ầm ĩ, nhưng tôi không sợ.
Một là tôi biết đồ mẹ làm không thể có vấn đề.
Hai là nhìn cách họ làm căng, chắc chắn có chủ ý.
Dọa bỏ tù mẹ tôi? Giỏi thì uống thạch tín đi rồi tính.
Bà nội đắc chí: "Năm vạn à? B/án thân cũng không đủ. Tôi bảo các anh bắt nó đi, b/án vào rừng núi làm vợ người ta còn ki/ếm được đồng nào."
Dù không sợ nhưng tôi biết chuyện không đơn giản.
Người đó đúng là ăn tương ớt xong mới nhập viện, nhiều người chứng kiến hắn nôn mửa.
Tiệm bánh bao không dám b/án tương ớt nhà tôi nữa.
Kỳ nhập học cấp ba sắp đến, chỗ nào cũng cần tiền.
Mất nguồn thu này coi như mất hết.
Họa vô đơn chí, mẹ tôi ngã b/ệnh.
Khám ở b/ệnh viện huyện mới biết do ngày trước sảy th/ai lại bị bố tôi đá/ nh đ/ập, cơ thể suy kiệt.
Mấy năm vất vả quá sức, giờ tuổi cao b/ệnh tật đổ ra.
Mẹ tôi có khối u trong bụng, bác sĩ bảo đã năm năm.
C/ắt u xong nằm viện dưỡng sức, ít nhất cần ba bốn vạn.
Nghe chẩn đoán, mặt tôi tái mét.
Bác sĩ thấy vậy khuyên: "Cháu gọi người nhà tới đi."
Tôi lắc đầu: "Nhà cháu chỉ có hai mẹ con."
Tôi năn nỉ bác sĩ đừng nói kết quả chẩn đoán với mẹ.
Mẹ sợ nhất là làm khổ tôi, biết viện phí đắt thế này bà sẽ trốn viện mất.
Vào phòng b/ệnh, tôi nói với mẹ: "Bác sĩ bảo mẹ chỉ thiếu dinh dưỡng, truyền nước vài hôm là về."
Mẹ thở phào rồi buồn bã: "Vừa tìm được kế sinh nhai đã gặp họa. Tương nhà làm sạch sẽ thế mà... Không biết có làm phiền nhà bạn con không?" Tiệm bánh bao nhà bạn mấy chục năm uy tín, khách vẫn đông nghịt.
Hơn nữa mấy năm nay bạn tôi học hành tiến bộ nhờ tôi kèm cặp.
Bố mẹ bạn rất biết ơn, nhưng vụ này khiến họ không tiện b/án tương ớt nữa.
Trưa đó đợi mẹ ngủ say, tôi về nhà lục chiếc tủ cũ tìm ra sổ tiết kiệm.
Trong sổ có hơn một vạn, số tiền mẹ dành dụm bao năm cho tôi vào cấp ba.
"Mạch Tử, sao con khóc?"
