Không phải nhớ nhà. Là nhớ bà.
Tháng Ba trời vẫn lạnh. Nhà trong khu ổ chuột không có lò sưởi, đêm đắp hai lớp chăn mỏng vẫn thấy rét run. Tôi tháo túi rác đen cạnh tủ ra.
Lôi chiếc áo bông hoa của bà ra.
Khoác lên người.
Rộng hẳn một vòng. Bà những năm cuối m/ập lên, nên may áo bông rộng rãi. Nhưng ấm áp vô cùng. Bông được nhồi dày đặc, lớp bông dày cộm ấm hơn hẳn hai chiếc chăn mỏng tôi đang đắp. Tôi co ro trong áo bông, hít hà mùi long n/ão. Trong khoảnh khắc, tôi ngỡ như bà vẫn còn đây.
Nếu bà còn sống, nhất định sẽ không để tôi một mình nơi này. Tôi úp mặt vào ống tay áo. Rồi chạm phải. Chỗ nách trái, trong lớp bông có thứ gì cứng ngắc. Vuông vức. Không phải bông vón cục - bông vón thì mềm. Thứ này có góc cạnh rõ ràng.
Tôi ngồi bật dậy. Lật áo bông kiểm tra. Đường khâu chỗ nách khác hẳn những chỗ khác - mũi kim nhỏ và khít hơn nhiều. Như thể bị c/ắt ra rồi khâu lại. Tay tôi bắt đầu run. Không hiểu sao lại run. Có lẽ vì lạnh. Có lẽ không.
Tôi lấy kéo. Cẩn thận c/ắt theo đường chỉ. Bông rơi lả tả, lộ ra túi ni lông đỏ. Bọc nhiều lớp. Từ từ mở ra. Bên trong là một cuốn sổ tiết kiệm. Bìa đỏ, Ngân hàng Bưu điện Hoa Quốc.
Mở ra. Tên tài khoản: Triệu Tiểu Mãn. Ngày gửi cuối: hai tháng trước khi bà mất. Số dư: 421.500 đồng. Bốn trăm hai mươi mốt nghìn năm trăm đồng. Tôi dán mắt vào con số. Tay run không cầm nổi sổ. Trên sổ chi chít những dòng gửi tiền, mục đầu tiên từ mười tám năm trước - năm tôi sinh ra. Mỗi lần gửi không nhiều. Ba trăm. Năm trăm. Một nghìn. Nhiều nhất là hai nghìn. Nhưng suốt mười tám năm. Hàng tháng, hoặc cách tháng lại có một lần gửi. Tên trong sổ là tôi. Người mở tài khoản bị gạch xóa đôi chỗ, nhưng vẫn đọc được: Người đại diện: Trần Tú Anh.
Bà dùng tiền lương hưu. Từng đồng từng đồng. Dành dụm suốt mười tám năm. Bốn trăm hai mươi mốt nghìn. Không hé răng với ai. Tôi gập sổ lại. Mở ra. Lại gập vào. Rồi ngồi thụt xuống nền nhà, ôm chiếc áo bông cũ của bà, khóc nấc lên.
Từ khi rời khỏi nhà đến giờ, tôi chưa rơi một giọt nước mắt. Nhưng lúc này không kìm được nữa. Không phải vì tiền. Mà vì - có người vẫn nhớ đến tôi. Khi tất cả mọi người đều nghĩ tôi không quan trọng, có một người mỗi tháng đến bưu điện, xếp hàng, điền phiếu, gửi ba trăm đồng. Mười tám năm. Bà chưa từng quên.
5.
Khóc xong, tôi khâu lại chỗ vừa c/ắt trên áo bông. Rồi nhìn chằm chằm vào đống quần áo cũ. Tim đ/ập thình thịch. Nếu áo bông có giấu thứ - những đồ khác thì sao?
Tôi nhặt chiếc áo len xám lên. Lật qua lật lại, sờ khắp các đường may. Không có gì. Áo len mỏng, không giấu được thứ gì. Tôi cầm chiếc áo gile xanh nước biển. Nó dày hơn áo len. Hai túi trước được may ch*t làm túi giả - nhưng túi bên phải có đường chỉ khác màu. Chỉ cũ màu xanh xám, đoạn này lại xanh đậm. Có người đã c/ắt ra rồi khâu lại.
Tôi lấy kéo. Trong lớp lót túi có tờ giấy gấp đôi. Gấp rất nhỏ. Mở ra. Giấy chứng nhận nhà đất. Địa chỉ: Số 64 phố cổ Đông Thành, diện tích 47.3m2. Chủ sở hữu: Triệu Tiểu Mãn. Tôi đọc đi đọc lại ba lần. Triệu Tiểu Mãn. Là tên tôi. Tôi chưa từng biết bà m/ua nhà.
Sau này tôi đi tra c/ứu. Khu phố cổ Đông Thành là nhà tái định cư thập niên 90. Bà m/ua năm 2006, lúc đó mỗi mét vuông chưa đầy hai nghìn. Căn nhà nhỏ bốn mươi bảy mét vuông tổng cộng hơn tám vạn. Năm 2006. Tôi hai tuổi. Bà đã m/ua sẵn nhà cho tôi khi tôi lên hai.
Giờ khu đó sắp giải tỏa. Giá đền bù, bốn triệu một mét. Bốn mươi bảy mét. Hơn một trăm tám mươi triệu. Cộng với bốn trăm hai mươi mốt nghìn trong sổ tiết kiệm. Đống quần áo cũ bà cho tôi - trị giá hơn hai trăm triệu. Tôi ngồi trong căn phòng trọ sáu mét vuông, trên người vẫn khoác chiếc áo bông cũ của bà.
Hơn hai trăm triệu. Không bằng năm trăm triệu. Nhưng năm trăm triệu là phần bố mẹ chia cho anh trai. Còn hơn hai trăm triệu này, là bà lặng lẽ dành dụm mười tám năm, một mình xoay sở. Bố không biết. Mẹ không biết. Anh không biết. Chỉ mình tôi biết.
Cuối cùng là chiếc áo khoác đỏ sẫm. Chiếc áo bà hay mặc nhất. Cổ áo sờn vón cục, tay áo giặt nhiều đã biến dạng. Tôi thò tay vào túi trái. Ngón tay chạm phải thứ gì đó. Lôi ra. Một phong thư. Không niêm phong. Bên trong tờ giấy, là nét chữ của bà. Bà chỉ học hết lớp ba. Chữ x/ấu, vài chỗ viết sai, nhưng tôi đọc được hết.
——
Tiểu Mãn:
Bà viết thư này khi cháu mười lăm tuổi. Cháu không biết bà biết viết thư đâu. Bà cũng không giỏi. Nhưng có điều phải viết ra.
Bố cháu là đứa mờ mắt. Mẹ cháu là người tinh đời. Người tinh đời đi cùng kẻ mờ mắt, khổ cho cháu. Bà không trách bố cháu. Nó là con bà, bà biết tính nó. Từ nhỏ nó đã nghĩ con trai hơn con gái. Là bà dạy nó không tới nơi. Nhưng bà không quản nó được cả đời.
Cháu từ nhỏ không hay khóc. Con gái nhà khác bị ức sẽ hờn dỗi, cháu không. Cháu chỉ cúi đầu im lặng. Mỗi lần thấy cháu cúi đầu, lòng bà như d/ao c/ắt.
Bố mẹ tiêu cho anh cháu bao nhiêu tiền, bà không tính nổi. Nhưng bà để dành cho cháu bao nhiêu, bà tính rõ từng xu.
Sổ tiết kiệm trong ống tay trái áo bông. Cháu tìm thấy rồi chứ? Giấy tờ nhà trong túi phải áo gile. Cháu thấy chưa?
Nhà là bà m/ua khi cháu lên hai. Hồi đó bố cháu v/ay tiền bà mở cửa hàng, bà cho nó mười lăm vạn. Đó là số tiền cuối cùng của bà. Nhưng bà chắt bát triệu, lén m/ua căn nhà này. Bố cháu không biết. Giấy tờ đứng tên cháu.
Bố cháu mở hàng phát tài, mười lăm vạn đó sinh sôi bao nhiêu bà không rõ. Nhưng bà biết, số tiền đó không liên quan đến cháu. Nên bà để dành riêng cho cháu những thứ này.
Không nhiều. Nhưng đủ để cháu đứng vững.