Tôi đi rồi, Khương Nịnh sẽ giúp cậu theo dõi tiến độ, đừng có lười biếng."
"Tôi có lười biếng bao giờ đâu?"
Tôi liếc cậu ấy một cái.
"Thứ tư tuần trước, cậu nhân lúc tôi đi huấn luyện thi đấu liền chạy đi chơi bóng rổ, bị Khương Nịnh bắt ngay tại trận."
Mặt cậu ấy lập tức đỏ lên.
"Chỉ có một lần thôi mà —"
"Một lần cũng không được."
"Rõ."
Tôi lên xe.
Xe chạy được một đoạn, tôi mở bức thư ra.
Thư không dài.
"Tô Niệm, đi giành huy chương vàng đi. Rồi về đây, tôi chờ cậu ở đây."
Chữ viết ng/uệch ngoạc.
Tôi gấp thư lại, cất vào túi áo.
Vòng quốc gia, toàn là học sinh xuất sắc được tuyển chọn từ các tỉnh thành cả nước, tổng cộng hơn một trăm sáu mưới người.
Kỳ thi diễn ra tại trường Trung học trực thuộc Đại học Thanh Hoa.
Hai ngày, mỗi buổi bốn tiếng rưỡi, mỗi buổi ba câu.
Ngày đầu tiên, ba câu tôi dùng ba tiếng rưỡi làm xong.
Bước ra khỏi phòng thi, thầy Phương đang đợi bên ngoài.
"Thế nào rồi?"
"Cũng được ạ."
"Làm cả ba câu rồi à?"
"Làm rồi ạ."
"Đều có nắm chắc không?"
"Hai câu đầu không vấn đề. Cách thứ hai của câu ba em không chắc lắm, nhưng kết quả thì chắc đúng ạ."
Thầy Phương gật đầu.
"Tối nay nghỉ ngơi cho tốt, mai còn ba câu nữa."
Ngày thứ hai, ba câu cuối cùng.
Câu bốn và câu năm mất hai tiếng.
Câu sáu —
Lại thêm một câu có độ khó vượt mức bình thường.
Nhưng lần này không phải có ai chơi x/ấu.
Đây chính là mức độ bình thường của vòng quốc gia.
Câu cuối cùng, luôn là câu phân định giữa huy chương vàng và huy chương bạc.
Tôi nhìn đề bài năm phút.
Trong đầu lóe lên hơn mưới hướng giải khả dĩ.
Rồi tôi chọn một hướng.
Một phương pháp tôi chưa từng thấy trong huấn luyện.
Là do chính tôi tự nghĩ ra.
Tôi bắt đầu viết.
Viết suốt hai tiếng đồng hồ.
Ba phút cuối cùng, tôi kiểm tra lại các phép tính một lượt.
Không có sai sót.
Tôi đặt bút xuống.
Nộp bài.
Thành tích ba ngày sau mới có.
Trong ba ngày đó, tôi đi lòng vòng trong khuôn viên Thanh Hoa.
Ngắm tòa nhà giảng đường khoa toán, ngắm thư viện, ngắm nhà ăn.
Thầy Phương hỏi tôi: "Đang nghĩ gì thế?"
"Đang nghĩ sau này sẽ ăn cơm ở nhà ăn nào ạ."
Thầy cười lắc đầu.
Chiều ngày thứ ba, thành tích được công bố.
Thầy Phương là người thấy đầu tiên.
Thầy cầm điện thoại lao tới, tay run run.
"Tô Niệm!"
"Được bao nhiêu điểm ạ?"
"Sáu câu, em làm đúng năm câu rưỡi."
"Nửa câu nào bị trừ điểm ạ?"
"Cách thứ hai của câu ba, trừ một điểm. Tổ chấm thi nói cách giải của em đúng, nhưng có một bước nhảy vọt quá lớn, không trình bày rõ quá trình trung gian."
"Tổng điểm thì sao ạ?"
"Hạng ba toàn quốc. Giải nhất."
Tôi đứng ở hành lang trường trực thuộc Thanh Hoa.
Nắng tháng ba ngoài cửa sổ rọi xuống sàn nhà.
Hạng ba toàn quốc.
Giải nhất.
Tôi lấy điện thoại, nhắn cho Lục Cảnh Sâm một tin.
"Huy chương vàng."
Ba giây sau cậu ấy trả lời bằng một tràng dấu chấm than.
Rồi một câu: "Tớ biết mà."
Mười giây sau, điện thoại của Tống Nhã Chi gọi tới.
"Niệm Niệm! Lấy được rồi phải không?" "Lấy được rồi ạ. Hạng ba toàn quốc."
Đầu dây bên kia vọng lại một tiếng thét, rồi tiếng đồ sứ vỡ.
"Cô ơi?"
"Không sao! Lại đ/ập vỡ một cái lọ hoa nữa rồi!"
Tôi cúp máy.
Thầy Phương đứng bên cạnh, khóe mắt hơi đỏ.
"Tô Niệm, em có biết điều này có nghĩa là gì không?"
"Vượt chuẩn vào diện cường cơ của Thanh Hoa ạ."
"Không chỉ là cường cơ." Thầy hít sâu — thở mạnh ra một hơi, "Bài giải câu sáu của em, tổ chấm thi đã đặc biệt thảo luận. Họ nói phương pháp đó là lần đầu tiên họ nhìn thấy."
"Lần đầu tiên ạ?"
"Họ muốn mời em tham dự Olympic Toán học châu Á tháng sau. Đại diện cho đội tuyển Hoa Quốc."
Tôi nhìn thầy Phương.
Thầy nhìn tôi.
Hành lang có gió thổi qua.
"Vâng ạ."
Chương 18
Tin tức giành huy chương vàng vòng quốc gia truyền về trường, toàn Trung học số 1 thành phố n/ổ tung.
Không phải n/ổ tung ở cấp độ học sinh.
Mà là ở cấp độ hiệu trưởng.
Trường Trung học số 1 thành lập sáu mưới năm, chưa từng có huy chương vàng vòng quốc gia nào.
Hiệu trưởng đích thân tuyên bố trong buổi họp toàn trường, giọng run run.
"Bạn học Tô Niệm là niềm tự hào của trường ta, cũng là niềm tự hào của cả thành phố!"
Hơn hai ngàn người trong trường vỗ tay.
Tôi đứng trên bục chủ tịch, vẻ mặt bình tĩnh.
Dưới bục, Lục Cảnh Sâm ngồi trong đám đông, vỗ tay nhiệt liệt, tay đỏ hết cả lên.
Lâm Tư D/ao ngồi ở hướng khác, trên mặt không chút biểu cảm nào.
Sau buổi họp, phóng viên tới.
Đài truyền hình thành phố, kênh giáo dục của tỉnh, còn có kênh giáo dục của hai trang cổng thông tin.
Tôi trả lời một cuộc phỏng vấn ngắn.
Phóng viên hỏi: "Bạn Tô Niệm, bạn nghĩ bí quyết thành công của mình là gì?"
"Làm bài tập."
"Có thể nói cụ thể hơn không?"
"Làm thật nhiều bài tập. Rồi suy nghĩ."
Phóng viên chờ một lát, phát hiện tôi không có câu bổ sung nào.
"Ừm... gia đình bạn có ảnh hưởng gì tới bạn không?"
"Mẹ tôi là giáo viên cấp hai. Bà dạy tôi một điều — hãy dựa vào chính mình."
Cuộc phỏng vấn kết thúc.
Nhưng sóng gió thì chưa kết thúc.
Tối hôm đó, Lâm Tư D/ao gửi một đoạn tin nhắn trong nhóm toàn khối.
"Chúc mừng bạn Tô Niệm giành huy chương vàng. Nhưng tôi muốn nhắc nhở mọi người, huy chương vàng không đại diện cho tất cả. Làm người quan trọng nhất là phẩm đức và giáo dưỡng. Một số người bề ngoài hào nhoáng, sau lưng làm chuyện chưa chắc đã sạch sẽ."
Cô ta không chỉ đích danh.
Nhưng ai cũng biết nói tới ai.
Khu bình luận có kẻ hùa theo.
"Đúng thế, nghe nói cô ta dựa vào qu/an h/ệ để đăng ký thi vòng tỉnh đấy?"
"Không phải chứ? Cô ấy là hạng nhất khối mà?"
"Hạng nhất khối thì sao? Vòng tỉnh có câu vượt chương trình mà cô ta còn làm đúng, không đáng ngờ sao?"
Lời đồn đại chính là như vậy.
Không cần chứng cứ, chỉ cần một câu "không đáng ngờ sao".
Khương Nịnh tức đến mức đi đi lại lại trong ký túc xá.
"Cô ta còn biết liêm sỉ là gì nữa không? Câu vượt chương trình vòng tỉnh là do bố cô ta sắp xếp, giờ lại quay sang tạt nước bẩn vào người cậu?"
"Đừng vội."
"Tôi không vội ư? Cậu không vội à?"
"Không vội."
Tôi mở máy tính.
Mười lăm phút sau, tôi gửi một bình luận dài trong khu vực bình luận của trang công chúng chính thức của nhà trường.
Nội dung gồm ba phần:
Thứ nhất, mốc thời gian của sự kiện câu hỏi vượt chương trình vòng tỉnh. Ai đã mời cơm tổ trưởng tổ chấm thi trước kỳ thi, ai đã lâm thời thêm một câu hỏi không có trong ngân hàng đề, tiến độ điều tra của Sở Giáo dục tỉnh.
Thứ hai, bản scan toàn bộ quá trình giải bài vòng tỉnh của tôi, mỗi bước đều có suy luận đầy đủ.
Thứ ba, ảnh chụp đ/á/nh giá chính thức của tổ chấm thi vòng quốc gia về cách giải câu sáu của tôi — "Cách giải có tính sáng tạo, chưa từng thấy phương pháp tương tự trong các tài liệu hiện hành."
Câu cuối cùng:
"Huy chương vàng không đại diện cho tất cả. Nhưng những điều huy chương vàng đại diện, không phải kẻ tầm thường nào cũng có quyền chất vấn."