Đợi đến khi hoa hòe rụng hết, giấy báo nhập học cuối cùng cũng gửi đến nhà. Con bé đỗ vào trường Tài chính Kế toán tỉnh, ôm tôi khóc đến đỏ cả chóp mũi, hồi lâu chỉ biết gọi chị dâu.
Triệu Quế Phân mổ con gà b/éo nhất nhà, bày hai mâm ở trong sân. Trong bữa tiệc, có người lớn tuổi khuyên nhủ: “Con gái đọc nhiều sách thế làm gì? Gả chồng sớm đi, tiền sính lễ còn có thể thêm được cái máy cho xưởng.”
Triệu Quế Phân đ/ập đũa xuống: “Máy móc thì con trai con dâu tôi tự ki/ếm, không cần phải b/án con gái! Tiểu Mãn muốn đi học, học phí tôi lo.”
Bữa tiệc im bặt, người lớn tuổi vừa khuyên nhủ lúc nãy ngượng ngùng nâng chén rư/ợu lên, không dám mở lời nữa.
Tôi cười gắp đùi gà cho mẹ chồng: “Mẹ là người có tầm nhìn xa nhất ạ.”
Bà hừ một tiếng, gắp miếng đùi gà vào lại bát tôi: “Bớt rót mật vào tai đi. Cô đang mang bầu, ăn nhiều vào.”
Bà nói lời chê bai, nhưng khi gắp thức ăn lại toàn chọn miếng th!t mềm dưới đáy bát cho tôi.
Tháng sáu năm đó, tôi sinh một bé gái tại b/ệnh viện huyện.
Chu Nghiên Xuyên túc trực ngoài phòng sinh, nghe tiếng con khóc, chân mềm nhũn suýt chút nữa quỳ xuống. Y tá bế con cho anh, anh chỉ nhìn một cái rồi hỏi: “Vợ tôi đâu? Sao cô ấy vẫn chưa ra?”
Khi tôi được đẩy ra, mắt anh đỏ hoe, nắm lấy tay tôi không ngừng nói vất vả cho em rồi.
Trong phòng b/ệnh, có người cười: “Sinh được con gái mà cũng vui thế à? Lần sau cố gắng sinh con trai.”
Anh cau mày: “Con gái thì sao? Con gái nhà tôi có xưởng, có nhà, sau này muốn học bao nhiêu thì học bấy nhiêu. Con trai có cái gì, nó cũng không thiếu thứ gì.”
Chúng tôi đặt tên con là Chu Minh Châu.
Cái tên do Chu Nghiên Xuyên đặt. Anh nói con gái sinh ra đã là viên minh châu của gia đình, sau này đi đâu cũng không được xem nhẹ bản thân.
【11】
Khi Minh Châu tròn một tuổi, xưởng ki/ếm được mười nghìn tệ đầu tiên.
Chu Nghiên Xuyên đẩy sổ tiết kiệm cho tôi: “Tất cả giao cho em quản.”
Tôi cố tình trêu anh: “Đàn ông có tiền là sinh hư, không giữ lại chút tiền riêng cho mình à?”
“Tiền của anh vốn dĩ đã là của em rồi.”
“Thế quần áo của anh ai giặt?”
“Anh tự giặt.”
“Cơm ai nấu?”
“Ai về nhà trước thì người đó nấu.”
“Còn quét nhà?”
“Anh quét. Đưa anh cái chổi cán dài, đỡ phải bế con mà cứ phải cúi lưng.”
Tôi cười ngã ngửa trên ghế sofa. Người đàn ông từng ném đống quần áo bẩn vào chân tôi, hở miệng ra là nói phụ nữ bao thầu việc nhà, giờ đây đã có thể một tay bế con, một tay đảo chảo, túi tạp dề còn nhét chiếc khăn tay nhỏ để lau nước dãi cho con gái.
Đàn ông trong thôn ban đầu cười anh không có tiền đồ, sau này thấy việc làm ăn của xưởng phát đạt, lại lũ lượt kéo đến xin bí quyết.
“Ông chủ Chu, làm sao để vợ ủng hộ mình làm sự nghiệp?”
Anh nghiêm túc nói: “Trước tiên hãy ủng hộ vợ mình đã. Việc nhà không thể dồn hết cho cô ấy, nói chuyện phải tử tế, ki/ếm được tiền thì phải nộp sổ sách.”
“Chỉ đơn giản thế thôi sao?”
“Còn phải biết nấu cơm nữa.”
Đám người đó mặt mày khó xử, như thể học nấu ăn còn khó hơn cả sửa động cơ.
Có cô vợ trẻ lén đến cảm ơn tôi, nói chồng cô ấy nghe lời Chu Nghiên Xuyên, lần đầu tiên đã biết rửa chân cho cô ấy. Tôi không nhận công lao về mình, chỉ bảo cô ấy: “Khen người không phải là hạ mình, làm nũng cũng không phải là nhận thua. Em có thể dịu dàng, nhưng giới hạn cần giữ thì phải giữ; có thể cho anh ấy thể diện, nhưng không được đá/nh mất bản thân mình. Vợ chồng phải cùng nhau tiến về phía trước, đừng ai coi ai là người làm thuê miễn phí.”
Đây là đạo lý mà tôi phải mất hai kiếp mới hiểu được.
Năm tám mươi lăm, xưởng nội thất Nghiên Hạ m/ua một mảnh đất ở ngoại ô huyện, xây dựng tòa nhà xưởng chính thức đầu tiên. Ngày khởi công, phóng viên đài phát thanh huyện vác máy ghi âm đến phỏng vấn, hỏi Chu Nghiên Xuyên làm thế nào để biến một sạp sửa xe thành xưởng nội thất.
Anh đối diện với ống kính, cứng đờ hơn cả lúc chụp ảnh cưới năm xưa, nhịn mãi mới nói được một câu: “Vợ tôi có mắt nhìn tốt.”
Phóng viên lại hỏi tôi làm sao phát hiện ra tài năng của anh.
Tôi bế Minh Châu, cười cong cả mắt: “Anh ấy vốn dĩ đã giỏi rồi, em chỉ nhắc nhở anh ấy mỗi ngày một lần thôi.”
Chiều hôm sau, bài phỏng vấn phát trên loa phóng thanh của công xã. Triệu Quế Phân sớm đã bê ghế ra cửa sân, gặp ai cũng khoe đó là con trai con dâu mình. Chu Tiểu Mãn sau khi tốt nghiệp về xưởng làm kế toán, vừa bốc hạt dưa cho hàng xóm vừa bóc mẽ anh trai: “Chị dâu tôi đâu chỉ biết khen. Sổ sách, đơn hàng và kiểu dáng mới trong xưởng đều do chị ấy quản, anh tôi mà rời xa chị ấy, đến cả đợt gỗ tới nên m/ua bao nhiêu cũng không biết đâu.”
Chu Nghiên Xuyên mặt không đổi sắc: “Cho nên anh không rời.”
Đám đông cười ồ lên.
Đêm khuya khách khứa tan hết, tôi dọn chén đĩa ngoài sân. Anh từ phía sau ôm lấy tôi, cằm tựa lên vai tôi.
“Để đó, anh làm cho.”
“Hôm nay không mệt à?”
“Mệt.”
“Thế mà còn tranh làm?”
Anh nghiêng đầu hôn lên tai tôi: “Muốn nghe em khen.”
Tôi xoay người, cẩn thận quan sát anh. Ba năm trôi qua, anh đã điềm đạm hơn nhiều, bàn tay vẫn còn thô ráp, nhưng vòng tay lại khiến người ta an tâm hơn bất cứ nơi nào trong ký ức.
“Chu Nghiên Xuyên, anh rất giỏi.” Tôi nói, “Ki/ếm tiền sửa xe là bản lĩnh, nhưng chịu thu hồi những lời nói sai, chịu học cách tôn trọng người khác, đó mới là điều em trân trọng nhất ở anh.”
