Chương 8: Bộ tranh đã b/án đi
Cuối cùng, Thẩm Hoài Lễ đã b/án đi bộ tranh gia truyền.
Bộ tranh đó không phải là gia sản giá trị nhất của nhà họ Thẩm.
Nhưng đó là di vật cha ông để lại, thứ mà từ thời thiếu niên ông đã không nỡ động vào.
Người m/ua trả giá không cao.
Hoài Lễ vẫn b/án.
Tiền thu được trước tiên dùng để bù vào tiền công thợ nữ mà xưởng thêu còn n/ợ, sau đó bù vào phí cho thợ sửa chữa nhà chính.
Khi Văn Thu biết chuyện, bà không nói câu "đáng lẽ phải làm thế từ lâu rồi".
Vì b/án đi một thứ trân quý, bản thân nó đã là một nỗi đ/au.
Hoài Lễ đưa biên lai cho bà xem.
"Không lấy từ xưởng thêu."
"Tôi biết."
"Bà không hỏi bộ tranh b/án được bao nhiêu sao?"
"Đó là đồ của ông."
Ông sững người.
Trước đây vợ chồng thường nói một nhà không phân chia ta và người.
Giờ đây người vợ lại rạ/ch ròi "đồ của ông" một cách rõ ràng.
Hoài Lễ hạ giọng hỏi: "Vậy chúng ta còn là một nhà không?"
Văn Thu khựng lại một chút.
"Có."
"Chỉ là trước đây chúng ta hiểu 'một nhà' là mọi thứ đều có thể thay đối phương quyết định."
"Tôi hiện tại không muốn kiểu đó nữa."
Hoài Lễ im lặng hồi lâu.
Ông không ép bà nói thế nào là kiểu mới.
Chính họ cũng chưa biết.
Sau khi việc thiếu hụt tiền mặt của nhà chồng bị phơi bày, trong tộc có người bắt đầu trách móc Văn Thu vì đã ngừng ứng tiền công.
Họ nói nếu bà sớm đưa hai phần cổ phần cho Tri Viễn, học phí đã xong, đợi đơn hàng lớn thanh toán thì mọi chuyện đã không bùng n/ổ.
Văn Thu không phản bác từng người.
Bà chỉ bảo Tang tẩu dán số ngày n/ợ lương ở xưởng, các khoản mượn của nhà chính và các khoản phải thu lên bảng kế toán nội bộ.
Không công khai ra ngoài.
Chỉ để những người làm việc trong xưởng đều có thể nhìn thấy.
La tẩu xem xong nói: "Hóa ra không phải xưởng không làm ra tiền."
"Mà là tiền cứ rò rỉ đi chỗ khác."
Văn Thu gật đầu.
Từ đó về sau, bất kỳ khoản chi dùng nào của nhà chồng đều phải ghi lại một nét trên bảng kế toán.
Hoài Lễ thấy khó coi.
Nhưng không còn xóa đi nữa.
Cuộc sống của Tri Viễn cũng thay đổi.
Trước đây cậu chỉ đến xưởng khi học quán nghỉ, nay hằng ngày đều dậy sớm theo chạy đơn hàng.
Lần đầu tiên tự mình đối chiếu trọng lượng tơ lụa, cậu đã bị thương nhân ăn bớt mất hai cân.
La tẩu m/ắng thẳng mặt: "Đòi lại được một xe hàng, đã tưởng mình cái gì cũng biết sao?"
Tri Viễn đỏ mặt tía tai.
Văn Thu không hề giải vây cho con.
Bà chỉ bắt cậu hôm sau tự mình đi bù lại.
Tối đến, Tri Viễn nói: "Mẹ, con từng tưởng rằng việc con đòi lại lô tơ đó thật sự rất giỏi."
"Thật sự rất giỏi."
"Vậy mà La tẩu vẫn m/ắng con."
"Làm đúng một lần, không có nghĩa là sau này lúc nào cũng đúng."
Tri Viễn cười.
"Câu này mẹ nên nói cho cha nghe."
Văn Thu cũng mỉm cười.
Hoài Lễ đứng ngoài cửa nghe thấy, không bước vào.
Ngày hôm sau, ông lại chủ động liệt kê những khoản nhà chồng mượn cuối cùng cho kế toán.
Trong đó có một khoản chính là tiền sách vở dự phòng cho học quán của Tri Viễn nửa năm trước.
Không phải con số lớn.
Nhưng đây là lần đầu tiên ông tự mình liệt kê việc "vì tốt cho con trai" thành một khoản chi gia đình cần phải hoàn trả.
Văn Thu nhìn thấy, liền bổ sung ngày tháng.
Không hề xóa bỏ.
Cuối tháng, lô khách hàng lớn đầu tiên cuối cùng cũng thanh toán.
Theo cách làm trước đây, số tiền này sẽ bị nhà chính lấy đi nộp học phí cho Tri Viễn.
Văn Thu lại bảo Tang tẩu trước tiên bù đủ lương n/ợ cho thợ nữ, sau đó giữ lại tiền nhập tơ cho kỳ tới, phần còn lại mới liệt vào khoản có thể phân chia.
Hoài Lễ nhìn trình tự phân bổ, không còn nói "tạm lấy một chút" nữa.
Ông chỉ hỏi: "Khoản của nhà chính chúng ta xếp thứ mấy?"
Tang tẩu trả lời: "Sau tiền lương n/ợ và tiền hàng."
Hoài Lễ gật đầu.
Cái gật đầu này khiến Văn Thu cảm thấy mọi việc thực sự bắt đầu thay đổi hơn cả việc b/án tranh.
Vì cuối cùng ông đã chấp nhận, sự cấp bách của gia đình không nhất thiết lúc nào cũng xếp trước tiền công của người làm.
Bảng mượn n/ợ trên tường vẫn khó nhìn.
Nhưng không ai còn xóa nó đi nữa.
Sau khi bộ tranh được b/án, mẹ chồng mấy ngày không nói chuyện với Hoài Lễ.
Bộ tranh đó cũng là thứ bà nhìn chồng và cha chồng trân quý bao năm.
Khi Văn Thu đến thỉnh an, mẹ chồng lạnh lùng nói: "Cô luôn nói mỗi người gánh vác trách nhiệm của mình, nay thứ nó b/án là di vật của tổ tiên."
Văn Thu nói: "Cho nên tôi không nói nó b/án là đáng đời."
Mẹ chồng ngược lại sững sờ.
Văn Thu thừa nhận, nếu xưởng thêu không ứng tiền cho nhà chính trước đây, Hoài Lễ chưa chắc đã đi đến bước b/án tranh.
Nhưng nỗi xót xa này không thể trở thành lý do để tiếp tục lấy tiền từ lương của thợ nữ.
Hai việc này có thể cùng tồn tại.
Mẹ chồng không bị thuyết phục, nhưng lần đầu tiên không còn bảo bà khôi phục cách quản lý cũ nữa.
Khi tính sổ cuối năm, tiền công của thợ nữ lần đầu tiên không bị trì hoãn vì lễ tế của nhà chính.
Có người nhận được tiền liền đi m/ua áo đông cho con.
Văn Thu đứng bên cửa nhìn thấy, chợt hiểu ra cái gọi là "thiếu hụt tiền mặt" chưa bao giờ là trừu tượng.
Khi nhà chồng lấy tiền của xưởng thêu để duy trì thể diện, thứ thực sự bị trì hoãn chính là những cuộc sống bình thường nhất này.
Bà không vì thế mà c/ắt bỏ toàn bộ lễ tế của nhà chính.
Chỉ là từ nay về sau, thể diện phải dùng tiền của chính nhà họ Thẩm m/ua.
Tang tẩu vì thế lập riêng một trang "Chi tiêu gia đình không được ưu tiên hơn tiền công", để sau này kế toán mới cũng làm theo trình tự này, không cần chỉ dựa vào sự giám sát của Văn Thu.
Các thợ nữ nhìn thấy, cũng bắt đầu tự mình đối chiếu ngày nhận lương.
