Tôi đã có một đêm không ngủ ngon giấc.
Không phải vì tôi không nhớ lần gửi hồ sơ đó, mà vì ngay khi Lục Trầm nhắc lại, tôi lại nhớ quá rõ ràng.
Khi đó, bản dựng thô đầu tiên của bộ phim ngắn vừa hoàn thành, Chương Dĩ Hành đang vội vã gửi dự thi một hạng mục sinh viên ngoài trường. Tôi sửa nhạc nền liên tục ba ngày, càng sửa càng thấy khó nghe, cuối cùng tắt dự án đi và nói với Lục Trầm: "Anh cứ gửi đi, đừng để tên em. Em không muốn ngày mai nhìn thấy nó bị loại mà vẫn phải thừa nhận đó là do em làm."
Lúc đó tôi cứ ngỡ đó chỉ là một lần thử nghiệm.
Sáng hôm sau, tôi còn nói thêm một câu: "Đợi âm thanh chốt bản rồi sửa lại thành đồng tác giả."
Giờ đây, câu nói đó trở thành lỗ hổng đầu tiên mà tôi phải đối mặt.
Sáng hôm sau, tôi đến trung tâm thiết bị để kiểm tra lịch sử mượn đồ. Thầy phụ trách không trực tiếp đưa dữ liệu cho tôi, chỉ cho phép tôi xem phần đứng tên mình trong hệ thống. Tôi dùng điện thoại chụp lại ngày tháng: ngày 12 tháng 9 mượn bộ thu âm stereo, ngày 27 tháng 9 mượn micro định hướng, ngày 6 tháng 10 mượn máy ghi âm di động. Mỗi một bút ký đều khớp với sổ nhật ký hiện trường.
Lục Trầm mang đến cuốn sổ ghi chép thu âm bản giấy.
Chữ của anh ấy luôn thẳng tắp, mã thời gian viết cứ như dùng thước kẻ. Lật đến trang về đường hầm, tôi thấy tên viết tắt của mình xuất hiện bên cạnh hơn mười ghi chú: "Đường bổ sung tiếng bước chân", "Đường thu xe từ xa", "Đường yêu cầu tần số thấp tối hơn chút nữa".
Tôi hỏi: "Sao anh vẫn giữ nó?"
"Trước khi tốt nghiệp thì không dám vứt thứ gì cả."
"Rất giống anh."
"Đây là khen à?"
"Hôm nay thì tính là vậy."
Khóe miệng anh khẽ động. Tôi cũng cười theo nửa giây.
Đây là khoảnh khắc đầu tiên không giống như một cuộc thẩm vấn kể từ khi sự việc ghi tên xảy ra. Nhưng tôi không quên bản ghi nhận tải lên tối qua.
Buổi trưa, chúng tôi mang nhật ký hiện trường đến tìm cô Chu, người phụ trách sản xuất tốt nghiệp. Cô xem phiên bản trước, rồi xem thời gian sử dụng thiết bị.
"Những thứ này có thể chứng minh em đã tham gia, và tỷ lệ rất cao," cô nói, "Nhưng phần giới thiệu cuối phim thuộc về dữ liệu gửi hồ sơ của cả đội. Nếu em muốn chính thức khiếu nại, tốt nhất hãy làm rõ sự thay đổi về việc ghi tên từ bản đầu đến bản cuối."
Tôi gật đầu.
Cô lại hỏi: "Tại sao bản đầu tiên chỉ có tài khoản của Lục Trầm?"
Tôi không đùn đẩy trách nhiệm cho bất kỳ ai.
"Vì lúc đó em sợ tác phẩm thất bại nên nhờ anh ấy dùng tài khoản của mình để gửi. Em có nói là sau khi chốt bản sẽ sửa lại thành đồng tác giả, nhưng em đã không làm bản ghi chép phiên bản chính thức."
Cô Chu nhìn tôi: "Câu này rất quan trọng. Em có sẵn lòng viết vào đơn khiếu nại không?"
"Em sẵn lòng."
Bước ra khỏi văn phòng, tôi thấy dạ dày mình như bị thắt lại.
Thừa nhận lỗi sai của bản thân khó hơn nhiều so với việc chỉ tay vào phần giới thiệu cuối phim và nói "có người đã xóa tên tôi". Cái trước sẽ không làm mất đi tác phẩm của tôi, nhưng sẽ khiến câu chuyện không còn trong sạch. Tôi không phải là người làm đúng từ đầu đến cuối.
Lục Trầm dừng lại ở cửa cầu thang: "Em không cần viết câu đó như thể mình chịu toàn bộ trách nhiệm."
"Em không có."
"Biểu cảm vừa rồi của em trông như có."
Tôi ngẩng đầu nhìn anh: "Còn anh thì sao? Anh rõ ràng biết các phiên bản sau đã chốt rồi, tại sao không đề nghị sửa lại vấn đề tài khoản và tên tác giả sớm hơn?"
Anh không né tránh.
"Anh sẽ nói," anh trả lời, "nhưng phải tìm hết các phiên bản sau này đã."
Buổi chiều, chúng tôi quay lại phòng âm thanh để kiểm tra phản hồi buổi chiếu thử. Bản biểu mẫu điện tử của buổi chiếu thử đầu tiên trong trường vẫn còn, trong lời nhắn của ban giám khảo có một câu: "Thiết kế âm thanh có tầng lớp hoàn chỉnh, đặc biệt là đoạn đường hầm, đề nghị giữ nguyên cách xử lý không gian hiện tại của bạn Tống."
Thời gian đóng dấu là mười ngày trước khi gửi bản cuối cùng.
Tôi nhìn chằm chằm vào dòng chữ đó rất lâu.
Điều này có nghĩa là ít nhất vào ngày đó, phiên bản mà thầy cô xem vẫn kết nối rõ ràng công việc âm thanh với tôi.
Tôi xuất file phản hồi, cùng với lịch sử mượn thiết bị và nhật ký hiện trường lưu vào thư mục.
Bằng chứng càng đầy đủ, tôi lại càng không muốn đơn giản hóa sự việc thành "đạo diễn ăn cắp tên". Bởi vì cánh cửa đó thực sự là do chính tôi mở ra. Nhưng tôi cũng bắt đầu nhìn rõ một điều khác: Tôi từng lùi một bước, không có nghĩa là tất cả mọi người từ đó về sau đều có thể thay tôi quyết định mình phải lùi đến đâu.
Buổi tối, Lục Trầm tìm thấy một email x/ác nhận gửi hồ sơ cũ từ bản sao lưu máy chủ.
Người gửi là tài khoản của anh ấy, đính kèm là bản đầu tiên.
Dòng cuối cùng của nội dung chính, là dòng chữ tôi từng gửi cho anh ấy, được anh dán nguyên văn vào phần ghi chú:
"Tạm dùng tài khoản Lục Trầm gửi bản thử nghiệm, sau khi chốt âm thanh sẽ khôi phục tên Tống Dĩ Đường, Lục Trầm đồng tác giả."
Tôi nhìn câu chữ của chính mình, lòng dần bình ổn lại.
Ít nhất, tôi không hề đem tên mình tặng cho người khác.
Tôi chỉ là từng vì sợ thất bại mà không nắm ch/ặt lấy nó.
Tôi đặt bức thư x/ác nhận đó vào vị trí đầu tiên trong thư mục bằng chứng, tên tệp không ghi là "Tự chứng minh trong sạch", mà chỉ ghi là "Giải trình về việc nhờ gửi bản đầu". Nếu muốn lấy lại thân phận người sáng tạo, tôi không thể chỉ để lại phần có lợi cho mình. Ngày mai khi gặp cô Chu, tôi sẽ bắt đầu từ chính sự thật không mấy đẹp đẽ này.
