“Vậy thì tốt.”
Bà hít một hơi sâu, “Đừng rơi lệ, về nhà đi, mẹ con mình sẽ tính toán từng li từng tí một.”
Tôi đứng đó, mỉm cười, nhưng hốc mắt lại cay xè.
“Vâng.”
Về đến ký túc xá, tôi bắt đầu lục lọi đồ đạc.
Không phải là thu dọn hành lý.
Mà là lôi tất cả những tài liệu liên quan đến Hàn Lập Huân và Đường Nhuế trong hai năm qua ra.
Bản thảo đầu tiên của bài luận.
Đơn đăng ký dự án.
Dữ liệu thí nghiệm gốc.
Biên bản cuộc họp.
Ảnh chụp màn hình trò chuyện trên WeChat.
Cùng với bản ghi âm phỏng vấn, ghi chép thực địa và bản đề cương viết tay đầu tiên của bài “Nghiên c/ứu về ký ức gia đình và tự sự địa phương trong tài liệu truyền miệng”.
Tôi đang lật tìm thì Phương Lam trở về.
Cô ta đứng bên cửa, thấy trên giường bày đầy tài liệu, sắc mặt lập tức thay đổi.
“Tri D/ao, cậu đang làm gì vậy?”
“Sắp xếp bằng chứng.”
Cô ta ngẩn người.
“Cậu thực sự muốn làm lớn chuyện à?”
Tôi ngẩng đầu, suýt chút nữa bật cười vì tức.
“Mình không làm lớn chuyện, chẳng lẽ còn phải gói cho cô ta bao lì xì sao?”
Cô ta mím môi, dường như vẫn muốn khuyên nhủ.
“Nhưng cậu đắc tội nặng với giảng viên hướng dẫn rồi, chuyện tốt nghiệp thì sao?”
“Bây giờ mới nhớ đến chuyện mình tốt nghiệp à?”
Sắc mặt cô ta trắng bệch.
Tôi thu bản ghi chép phỏng vấn cuối cùng vào túi hồ sơ, giọng nói rất bình tĩnh.
“Phương Lam, đừng diễn vai người tốt trước mặt mình. Nếu cậu thực sự lo lắng cho chuyện tốt nghiệp của mình, thì ngày kia cậu đã nên nói ra rồi.”
Cô ta đứng ch*t trân ở cửa, hồi lâu không thốt nổi một chữ.
Chính cô ta cũng biết, giải thích thế nào cũng không thông.
Tôi lười để ý, kéo vali về nhà.
Nhà tôi ở ngoại tỉnh, lái xe mất một tiếng rưỡi.
Khi về đến nhà trời đã gần tối.
Mẹ tôi khép hờ cửa tiệm tiện lợi, thấy tôi bước vào, bà nhìn mặt tôi trước, rồi nhìn túi hồ sơ, không hỏi thêm gì, chỉ bưng cơm canh nóng lên bàn.
Tôi xới vài miếng cơm, sống mũi bỗng cay cay.
Không phải vì chuyện bảo nghiên.
Mà là vì hai năm qua, tôi như một trò cười, bị người ta dụ dỗ từng bước lùi lại.
Mẹ tôi gắp cho tôi miếng sườn kho, giọng rất bình thản:
“Con có muốn tranh giành không?”
Tôi ngẩng đầu nhìn bà.
“Có.”
“Vậy thì tranh giành.”
Bà nói, “Nhưng đừng đến văn phòng khóc lóc, cũng đừng c/ầu x/in ai nể tình.”
Tôi gật đầu.
“Con biết ạ.”
“Con biết cái gì.”
Bà nhìn tôi, hừ một tiếng, “Con mà sớm hiểu ra, thì đã không nhường quyền tác giả chính cho người ta.”
Tôi không còn gì để nói.
Bà nói trúng rồi.
Bài “Nghiên c/ứu về ký ức gia đình và tự sự địa phương trong tài liệu truyền miệng” đó, từ đề tài đến tài liệu vốn dĩ đều do tôi làm.
Hàn Lập Huân khi đó khuyên tôi, nói rằng gia đình Đường Nhuế cần hồ sơ bảo nghiên của cô ta đẹp đẽ một chút, bảo tôi nhường quyền tác giả chính trước.
Chỉ cần không tranh giành, chỉ tiêu nhất định sẽ thuộc về tôi.
Tôi đã tin.
Giờ nghĩ lại, kẻ ng/u ngốc chính là tôi.
Thứ nhường đi đâu chỉ là một bài luận.
Đó là bước đầu tiên ông ta thử thách giới hạn của tôi.
Mẹ tôi thấy tôi im lặng, giọng điệu lại dịu xuống.
“Thôi, m/ắng con cũng chẳng ích gì.”
Bà đặt đũa xuống, chỉ vào túi hồ sơ, “Trước hết hãy chọn ra những thứ hữu ích.”
Hai mẹ con tôi cùng sắp xếp ở bàn ăn đến tận nửa đêm.
Bản ghi âm.
Ảnh chụp màn hình.
Bản thảo đầu tiên.
Dấu vết chỉnh sửa.
Đề cương viết tay.
Bất cứ thứ gì có thể chứng minh bài “Nghiên c/ứu về ký ức gia đình và tự sự địa phương trong tài liệu truyền miệng” là do tôi chủ đạo, tôi đều lọc ra từng bản một.
Lật đến cuối cùng, chính tôi cũng phải ngẩn người.
Những việc đã làm, hóa ra để lại nhiều dấu vết đến thế.
Ngày nào từng sửa bản mục lục nào; email chọn đề tài đầu tiên gửi đi lúc nào; khi viết tay câu hỏi phỏng vấn thì vết cà phê rơi vào trang nào; những bản tóm tắt phỏng vấn bổ sung lúc nửa đêm đã thay đổi bao nhiêu khung sườn.
Những thứ nhỏ nhặt này bình thường trông như giấy vụn.
Nhưng một khi bị đá/nh cắp, chúng đều là những chiếc búa đ/ập tan sự dối trá.
Mẹ tôi xem xong, im lặng hồi lâu, chỉ thốt ra một câu:
“Họ thực sự coi con là kẻ ngốc.”
Tôi gật đầu.
“Vâng.”
“Vậy thì hãy cho họ thấy ai mới là kẻ ngốc.”
Sáng sớm hôm sau, tôi đến văn phòng kỷ luật của trường.
Không phải phòng công tác sinh viên.
Cũng không phải văn phòng khoa.
Càng không phải đi tìm phó viện trưởng để khóc lóc.
Tôi bước vào văn phòng kỷ luật.
Bởi vì tôi hiểu rõ.
Loại chuyện này một khi dựa vào “điều phối nội bộ”, sẽ bị đ/è xuống thành vài câu:
Sinh viên giao tiếp có hiểu lầm.
Giảng viên cân nhắc các yếu tố tổng hợp.
Khoa sẽ cố gắng tìm điểm cân bằng.
Tôi không cần cân bằng.
Tôi cần kết quả.
Nữ giảng viên tiếp tôi khoảng bốn mươi tuổi, họ Kỷ, tóc ngắn, tốc độ nói rất chậm.
Sau khi nghe xong, bà chỉ hỏi:
“Em muốn nhận được kết quả như thế nào?”
Tôi nhìn bà, giọng rất chắc chắn.
“Em không cần an ủi, cũng không cần giải thích.”
Tôi nói, “Em muốn thẩm định lại tư cách miễn thi tuyển, đồng thời kiểm tra vấn đề của Hàn Lập Huân trong việc đứng tên bài luận và quyền sở hữu dự án.”
Bà nhìn tôi hai giây, gật đầu.
“Để lại tài liệu đi.”
Tôi đẩy túi hồ sơ qua, gửi bản ghi âm, ảnh chụp màn hình và trục thời gian vào email của bà.
Trước khi ra cửa, bà gọi tôi lại.
“Thẩm Tri D/ao.”
“Dạ?”
“Nếu kết quả còn khó coi hơn cả những gì em dự đoán, em vẫn tiếp tục đi tiếp chứ?”
Tôi đứng bên cửa, gần như không hề do dự.
“Tiếp tục.”
Bà gật đầu.
“Được thôi.”
