"Các tộc lão cần một tông phụ biết quản lý việc nhà, không gây chuyện thị phi. Chỉ cần ta quản gia lý sự không sai sót, họ mới chẳng bận tâm ta và mẹ chồng ai đ/è đầu ai."
Xuân Đào há miệng, hồi lâu sau mới khẽ nói:
"Tiểu thư... thay đổi nhiều quá."
Lục Thanh Lam không đáp.
Nàng thay đổi ư?
Nàng chỉ là đang nhặt lại từng việc một mà trước đây nàng không dám làm.
Tiếng mõ canh ngoài cửa sổ vọng lại từ xa.
Lục Thanh Lam đứng dậy thay y phục, chuẩn bị nghỉ ngơi.
Trước khi ngủ, nàng dặn Xuân Đào:
"Sáng mai, đem tiền nguyệt lệ tháng này của các phòng đi phát đi. Nhị phòng, tam phòng cứ theo lệ cũ, còn viện của thái thái thì thêm hai lượng, cứ nói là lòng hiếu thảo của ta."
Xuân Đào vâng lời.
Tiền bịt miệng thì phải đưa, sổ sách cần tính thì vẫn phải tính.
Nàng không bao giờ chịu thiệt, cũng sẽ không bao giờ để người khác chiếm tiện nghi một cách vô lý.
Sau cơn sóng gió về sổ sách, Trình thái thái suốt nửa tháng trời không gọi Lục Thanh Lam đến lập quy củ.
Nhị phòng, tam phòng gặp nàng, trong sự khách sáo lại mang theo vẻ xa cách đầy dè chừng.
Trình Việt vẫn ngủ trong thư phòng, chỉ là tình cờ gặp nhau trong phủ, ánh mắt hắn lại né tránh, như đang trốn tránh thứ gì đó nóng bỏng tay.
Lục Thanh Lam không bận tâm.
Nửa tháng nay nàng sống thoải mái chưa từng có - giờ Mão thức dậy, trước tiên tập hai bài Ngũ Cầm Hí trong viện mình, rồi mới dùng bữa sáng; sau bữa ăn xử lý việc nhà, các quản sự bà tử của các phòng xếp hàng chờ đợi; buổi trưa nghỉ một khắc, buổi chiều xem sổ sách, quản lý sản nghiệp, thỉnh thoảng còn bảo Xuân Đào tìm vài cuốn sách nhàn rỗi để đọc.
Kiếp trước nàng chưa bao giờ đọc sách nhàn rỗi.
Mẹ chồng nói nữ tử không tài mới là đức, thế là nàng đ/ốt sạch những cuốn thoại bản truyền kỳ tích góp được trước khi xuất giá, suốt sáu mươi năm sau đó không bao giờ đụng tới.
Giờ đây nàng m/ua lại, dù là "Tây Sương" hay "Mẫu Đơn Đình", đêm đến không có việc gì lại lật xem vài trang.
Xuân Đào luôn sợ người khác nhìn thấy rồi bàn tán, thay nàng giấu sách dưới đáy giỏ kim chỉ.
Lục Thanh Lam cười nàng như đang làm tr/ộm.
Xuân Đào mặt mày ủ rũ:
"Tiểu thư, người trước kia coi trọng danh tiếng nhất, sao bây giờ lại..."
"Bây giờ thì sao?"
Lục Thanh Lam lật qua một trang.
"Bây giờ... dường như người chẳng còn bận tâm nữa."
Lục Thanh Lam không đáp.
Trước kia nàng bận tâm quá nhiều thứ.
Bận tâm đá/nh giá của mẹ chồng, bận tâm sự lạnh nhạt của phu quân, bận tâm tiếng tăm trong tộc, bận tâm sau khi ch*t có được vào từ đường, có được một chữ "Hiền" hay không.
Thế nhưng bận tâm cả một đời, đổi lại được gì chứ?
Cây nhang trước bài vị ch/áy hết, Trình Việt liền đứng dậy bỏ đi.
Hắn không hề khóc.
Các tộc lão đọc xong tế văn liền giải tán.
Chỉ có mẹ nàng, người đã hơn tám mươi tuổi, chống gậy đứng trước linh cữu, không một giọt nước mắt, chỉ nhìn chằm chằm vào bốn chữ "Hiền lương thục đức" kia, nhìn rất lâu, rất lâu.
Khi mẹ qu/a đ/ời, bà nắm lấy tay nàng nói:
"Thanh Lam, mẹ có lỗi với con."
Nàng không hiểu.
Giờ đây nàng đã hiểu.
Mẹ đã dạy nàng quá tốt.
Tốt đến mức nàng tự biến mình thành một cây thước, đo lường khắp thiên hạ, chỉ riêng mình là chưa từng đo xem bản thân có xứng đáng hay không.
"Xuân Đào."
Nàng khép sách lại.
"Nô tỳ đây ạ."
"Ngày mai là mồng mấy?"
"Mồng mười lăm rồi ạ, tiểu thư."
Mười lăm.
Kiếp trước cứ mỗi ngày rằm, nàng đều phải theo mẹ chồng đến Từ An Đường ở phía đông thành để phát cháo.
Từ mười tám tuổi phát đến bốn mươi tám tuổi, mưa gió không ngại, ba mươi năm chưa từng gián đoạn.
Đây là quy củ cũ của nhà họ Trình về việc "tích đức", cũng là bổn phận của tông phụ.
Mẹ chồng từ lâu đã không tự mình đi nữa, chỉ mỗi năm đầu xuân xuất hiện một lần, ngày thường đều là nàng thay mặt.
Xuân Đào rõ ràng cũng nhớ ra chuyện này, cẩn trọng nhìn sắc mặt nàng:
"Tiểu thư, cháo ngày mai..."
"Cứ chuẩn bị như cũ."
Lục Thanh Lam nói, "Thêm hai thạch gạo tẻ, một đấu táo đỏ."
Xuân Đào vâng lời, ngập ngừng hỏi:
"Vậy còn phía thái thái..."
"Ta sẽ tự đi thưa."
Sáng sớm hôm sau, Lục Thanh Lam đến chính viện.
Trình thái thái đang dùng trà, thấy nàng đến, sắc mặt nhàn nhạt.
"Có việc gì?"
"Thưa mẹ, hôm nay mười lăm, con dâu đi Từ An Đường phát cháo."
Lục Thanh Lam nói, "Năm nay xuân lạnh, con dâu tự ý thêm hai thạch gạo tẻ, một đấu táo đỏ, sổ sách ghi chép riêng, không lấy từ công quỹ."
Chén trà của Trình thái thái khựng lại một chút.
Không lấy từ công quỹ, nghĩa là Lục Thanh Lam tự bỏ tiền túi.
Đây là việc làm thiện, nở mày nở mặt cho nhà họ Trình, bà ta không bới móc được gì.
"...Tùy con."
Bà ta nói.
Lục Thanh Lam hành lễ cáo lui.
Phía sau, Trình thái thái nhìn chằm chằm bóng lưng nàng, rất lâu không động đậy.
Nàng dâu này, trước đây như một bát nước ấm, nặn tròn nặn méo thế nào cũng được.
Giờ đây trong bát nước đó không biết từ lúc nào đã sinh ra những gai băng, lại còn là gai băng nóng bỏng tay - rõ ràng là ép người quá đáng, thế nhưng chỗ nào cũng chiếm lý, khiến người ta không cách nào phát tác.
Bà ta chợt thấy hơi hối h/ận.
Hối h/ận vì lúc trước giao trung quỹ cho Lục thị quá sớm.
Giờ đây quyền hành khó thu, nàng dâu này cũng ngày càng không phục tùng quản lý.
Từ An Đường nằm ở ngõ Liễu Thụ phía đông thành.
Khi xe ngựa của Lục Thanh Lam đến, đầu ngõ đã xếp hàng dài.
Quản sự đón tiếp, miệng nịnh nọt gọi "Trình đại phu nhân từ bi", nhưng ánh mắt không khỏi lén nhìn khuôn mặt nàng thêm vài lần.