Cụ Bùi dùng gậy chống gõ mạnh xuống bậc thềm.
“Cô cũng xứng đáng đứng đây đổi trắng thay đen sao?”
Ông lấy từ trong cặp tài liệu ra hai văn bản có đóng dấu đỏ, ném trước mặt Lâm San.
Bản thứ nhất là thư mời làm dự án bảo tồn cấp bách kỹ thuật làm đèn không bóng vùng Tây Nam.
Tổng thiết kế kiêm kỹ sư trưởng trọn đời dự án: Thẩm Hòa.
Bản thứ hai chính là bản thảo gốc của bản vẽ đèn cung đình.
Bùi Nghiễn nhặt bản vẽ lên, lật sang góc dưới bên phải, để lộ dấu chống giả ẩn trong họa tiết chìm.
“Nhìn cho rõ đi, bức vẽ này là tiểu sư phụ của tôi vẽ khi mới mười hai tuổi.”
“Chữ Mèo ở góc dưới bên phải là công thức rút gọn về trọng lực chịu áp do cô ấy tự sáng tạo. Đến nội dung cô còn không hiểu, mà cũng dám ký tên mình vào để đăng ký di sản phi vật thể cấp tỉnh sao?”
Triệu Mẫn Mẫn lùi lại vài bước, va sầm vào giá trưng bày.
“Không thể nào! Cô ta chỉ là đứa cấy lúa trong núi, sao có thể là tổng thiết kế dự án quốc gia được?”
Cụ Bùi kết nối màn hình lớn của sảnh triển lãm.
Phim tài liệu tin tức từ ba năm trước nhanh chóng được phát ra.
Tôi năm mười lăm tuổi mặc trang phục người Mèo, đứng trên đỉnh nhà sàn ở bản làng.
Phía sau là bảy tám vị đại thụ cấp quốc bảo, cụ Bùi cũng ở trong đó, tay còn đang nâng hộp dụng cụ.
Trong hình, tôi chỉ dùng một chiếc kim châm bạc người Mèo, nhắm mắt lắp ghép thành chiếc đèn không bóng khung tre chín tầng đã thất truyền hai trăm năm.
Sau khi đèn thành hình, cả bản làng đồng loạt sáng rực.
Đám sinh viên vây xem đều ngẩn người.
“Ngay cả cụ Bùi cũng chỉ có thể đứng bên cạnh làm chân phụ việc?”
“Vừa nãy chúng ta lại bắt tổng thiết kế cấp quốc gia đi lau bàn?”
Chu Mạn định tắt livestream, nhưng điện thoại đã bị sinh viên bên cạnh gi/ật mất.
Trong phòng livestream, hàng trăm nghìn khán giả đều yêu cầu điều tra đến cùng.
Tôi nhận lấy chiếc kim châm bạc, lau sạch mũi kim.
“Các người nói, cả đời này tôi không chạm nổi vào vị trí trưng bày chính sao?”
Tôi nhìn về phía gian triển lãm đã sập.
“Đèn đón khách hôm nay, tôi làm.”
“Dùng đúng đống nứa các người vứt vào thùng rác.”
Triệu Mẫn Mẫn cắn ch/ặt răng, lấy điện thoại gọi một dãy số.
“Cậu ơi, mau đến c/ứu con, có người đang phá chỗ của cậu ở Đại học Lâm Giang!”
Một chiếc Audi treo thẻ thông hành hệ thống văn hóa du lịch đỗ trước cửa sảnh triển lãm.
Người đàn ông trung niên bụng phệ cầm ô bước xuống xe, phía sau là ba người tùy tùng.
Ông ta là chuyên gia thẩm định cuối cùng của dự án di sản phi vật thể do Sở Văn hóa Du lịch tỉnh đặc biệt tuyển dụng, cũng là cậu ruột của Triệu Mẫn Mẫn, Cao Kiến Quốc.
“Ai đang làm lo/ạn ở đây?”
Triệu Mẫn Mẫn lập tức lao tới.
“Cậu ơi, con nhỏ nhà quê này dùng tài liệu giả để lừa người, còn cố ý phá hủy tác phẩm triển lãm cấp tỉnh của con!”
Lâm San cũng vội vàng tiến lên.
“Chuyên gia Cao, Thẩm Hòa tự ý mang nguyên liệu tre mốc vào sảnh, vi phạm quy định phòng ch/áy và vệ sinh.”
Cao Kiến Quốc lấy ra một văn bản đầu đỏ, vỗ mạnh xuống bàn.
“Tôi là trưởng nhóm thẩm định hội chợ lần này, có quyền phủ quyết.”
Ông ta liếc nhìn bộ quần áo cũ trên người tôi.
“Dân gian làm đèn giấy mà không qua x/ác nhận phả hệ của Sở Văn hóa Du lịch thì chỉ coi là m/ê t/ín d/ị đo/an, không đủ tư cách tham gia triển lãm.”
“Bộ phận bảo vệ, dọn hết nguyên liệu của nó đi!”
Bùi Nghiễn chắn trước giỏ vật liệu, tháo thẻ đeo ngựk của tổng phụ trách câu lạc bộ xuống.
“Cao Kiến Quốc, ông cầm tiền trợ cấp quốc gia mà lại coi thẩm định di sản như tài sản riêng của nhà họ Triệu.”
“Hôm nay tôi rút khỏi cuộc tranh cử tổng phụ trách câu lạc bộ, và nhường vị trí trưng bày chính của mình cho tiểu sư phụ.”
Anh ta quay sang mọi người.
“Nếu tác phẩm của cô ấy không vượt qua được thẩm định, tôi sẽ vĩnh viễn rút khỏi giới di sản phi vật thể.”
Cao Kiến Quốc cười lạnh rồi ngồi vào ghế thẩm định.
“Được, vậy thì kiểm tra theo tiêu chuẩn cao nhất.”
“Đèn trưng bày chính phải vượt qua hai bài kiểm tra: máy thổi công nghiệp cấp ba thổi trực tiếp trong mười phút, sú/ng phun nước áp lực cao xịt liên tục, bông khô bên trong không được thấm nước.”
“Chỉ cần lỏng một sợi nứa, hoặc thấm một giọt nước, thì xử lý là gian lận học thuật, phong sát toàn ngành.”
Sinh viên xì xào bàn tán.
“Đèn giấy sao có thể chịu nổi sú/ng phun nước áp lực cao?”
“Rõ ràng là cố tình làm khó.”
Triệu Mẫn Mẫn sai người khiêng ra một chiếc đèn chạy ngựa bằng gỗ tử đàn.
Thân đèn chạm trổ rồng phượng, bên ngoài bọc lụa Tô Châu thượng hạng, các mối nối bọc lá đồng.
“Đây là tác phẩm của bậc thầy mà tôi đặt làm từ xưởng danh tiếng ở Tô Châu.”
Cô ta hất cằm lên.
“Thẩm Hòa, đến nguyên liệu cô cũng không có, lấy gì so với tôi?”
Tôi đi đến bàn thao tác hậu cần.
Trên bàn chỉ còn vài đôi đũa tre dùng ở nhà ăn và một con d/ao c/ắt giấy ba đồng.
“Làm đèn dựa vào tay nghề, không dựa vào qu/an h/ệ.”
Tôi cầm d/ao, chẻ đôi đôi đũa tre theo chiều dọc.
Tiếng cạch cạch vang lên, ba mươi sáu mộng cài siêu nhỏ nhanh chóng thành hình, mỗi đầu đều có một móc ngược nhỏ xíu.
Sảnh triển lãm dần yên tĩnh, chỉ còn tiếng lưỡi d/ao lướt qua tre gỗ.
Chưa đầy một nén hương, khung chiếc đèn không bóng thu nhỏ chín tầng đã xuất hiện trong tay tôi.
Không đinh, không keo, tất cả nhờ vào ba mươi sáu mộng âm cài ch/ặt vào nhau.
Tôi nâng khung đèn, đi về phía bàn kiểm tra.
Khi đi ngang qua Cao Kiến Quốc, ông ta giả vờ lật tài liệu, đột nhiên vung chiếc cặp da đ/ập mạnh vào mộng chịu lực yếu nhất ở đỉnh đèn.
Tôi nương theo lực đó xoay cổ tay.
Chiếc đèn tre xoay ba vòng trên không trung, các mộng âm cài ch/ặt lấy nhau, đáp xuống bàn triển lãm một cách vững chãi.
Chiếc cặp da của Cao Kiến Quốc lại bị móc ngược của đèn rạ/ch toạc, tài liệu bên trong rơi vung vãi khắp mặt đất.
Tôi lùi lại nửa bước.
“Chuyên gia Cao, có thể bắt đầu kiểm tra được rồi.”
Triệu Mẫn Mẫn khiêng chiếc đèn tử đàn lên bàn thổi gió trước.
Ba chiếc máy thổi công nghiệp cùng khởi động, gió mạnh tức thì càn quét thân đèn.
Chiếc đèn chạy ngựa không ngừng lắc lư, các lá đồng phát ra tiếng m/a sát chói tai.
