Chiếc vali là đồ cũ, bánh xe hơi lệch nên kéo đi kêu cọc cạch. Trong ba lô tôi đựng giấy báo nhập học, căn cước công dân, thẻ ngân hàng, hồ sơ xin hỗ trợ sinh viên nghèo và cả xấp tiền mặt tích cóp được từ việc làm thêm. Lần này, không ai có thể giữ chúng lại được nữa.
Trước cổng Đại học Bắc Kinh, người đông nghịt. Có cha mẹ đang chụp ảnh cho con, có ông bà xách túi lớn túi nhỏ, cũng có những tân sinh viên ôm hoa cười rạng rỡ. Tôi đứng trước cổng, nhìn rất lâu. Trễ một năm, cuối cùng tôi cũng đã đến nơi.
Chị khóa trên ở quầy báo danh xem hồ sơ của tôi, nhẹ giọng hỏi: "Em chính là Hứa Tri D/ao?"
Tôi ngẩn người.
Chị ấy cười: "Thầy cô đã dặn trước rồi, hoàn cảnh của em đặc biệt. Kênh hỗ trợ xanh đã được xét duyệt trước cho em rồi."
Tôi gật đầu nói cảm ơn. Thủ tục diễn ra rất suôn sẻ. Học phí được hoãn đóng, ký túc xá được phân bổ, thẻ sinh viên được kích hoạt. Khi cầm chìa khóa trong tay, lòng bàn tay tôi ướt đẫm mồ hôi.
Buổi trưa, tôi vừa trải xong chăn đệm thì điện thoại rung lên. Là ảnh mẹ tôi gửi. Trong ảnh, bà và bố tôi đang đứng trước cổng Đại học Bắc Kinh, tay xách hai chiếc túi lớn. Bên dưới là dòng chữ: "Bố mẹ đến trường rồi, muốn đưa con chút đồ ăn, cũng muốn chụp một tấm ảnh gia đình. Chuyện cũ, cho qua đi con nhé."
Tôi không trả lời. Bà lại nhắn tiếp: "Bố con nói rồi, chỉ cần con chịu gặp chúng ta, nhà này sau này vẫn là nhà của con."
Nửa tiếng sau, cô quản lý ký túc xá lên gõ cửa: "Hứa Tri D/ao, dưới lầu có người tìm, nói là bố mẹ em, còn mang theo giá đỡ điện thoại, như đang quay video ấy."
Tôi đặt cuốn sách trong tay xuống: "Cô ơi, cháu không gặp."
Cô quản lý nhìn tôi, không hỏi thêm gì: "Được, cô giúp em chặn họ lại."
Sau này tôi nghe bạn cùng phòng kể lại, cặp vợ chồng trung niên dưới lầu đã khóc rất lâu. Bố tôi không ngừng nói: "Con cái không hiểu chuyện, chúng tôi làm cha mẹ không có th/ù h/ận gì qua đêm cả." Mẹ tôi thì vừa lau nước mắt trước ống kính vừa nói: "Con gái cuối cùng cũng vào được Đại học Bắc Kinh, chúng tôi có khổ thế nào cũng đáng."
Tôi nghe xong chỉ thấy gh/ê t/ởm.
Buổi tối, tôi sắp xếp bản ghi chép lần chuyển khoản cuối cùng vào tệp tin. 7.800 tệ, đã trả sạch. Tôi gửi cho bố một bảng tổng kết: "Khoản v/ay đã tất toán. Từ nay về sau, xin đừng liên lạc với con dưới danh nghĩa kinh tế nữa."
Mẹ tôi nhắn lại ngay lập tức: "Con thực sự muốn cả đời không nhận cha mẹ sao?"
Tôi nhìn màn hình, lòng không chút gợn sóng. Tôi gõ phím: "Tiền đã xong, qu/an h/ệ tính sau." Rồi tắt máy.
Đêm đó, tôi đến nhà ăn dùng bữa cơm đầu tiên kể từ khi vào Đại học Bắc Kinh. Cô ở cửa sổ lấy thêm cho tôi một thìa bò kho khoai tây. Tôi bưng khay cơm ngồi xuống, bỗng cảm thấy mình thực sự đã sống lại.
Bốn năm đại học, tôi không hề quay về cái nhà đó. Nghỉ đông, nghỉ hè tôi đều ở lại trường. Làm trợ giảng, gia sư, thực tập tại trung tâm trợ giúp pháp lý. Những lúc nghèo nhất, tôi chỉ ăn hai bữa một ngày. Nhưng cái nghèo đó thật sạch sẽ. Không ai cầm hai chữ "nuôi con" để chặn họng tôi nữa.
Năm nhất, thành tích của tôi lọt vào top 10 của khóa. Năm hai, tôi nhận được học bổng quốc gia. Năm ba, tôi theo thầy tham gia dự án bảo vệ trẻ vị thành niên, lần đầu tiên ngồi vào phòng hòa giải, giúp một cô gái bị bố giữ căn cước công dân viết đơn xin hỗ trợ. Cô bé ấy khóc hỏi tôi: "Chị ơi, có phải em bất hiếu quá không?"
Tôi nhìn cô bé, như nhìn thấy chính mình năm 18 tuổi. Tôi nói: "Bảo vệ bản thân, không gọi là bất hiếu."
Sau đó, tôi vượt qua kỳ thi tư pháp. Ngày công bố danh sách được bảo lưu lên cao học, cô Hạ gọi điện cho tôi, đầu dây bên kia cô khóc đến mức không nói nên lời. Luật sư Văn gửi cho tôi hai chữ: "Tuyệt vời."
Thiệu Lâm không biết nghe tin từ đâu, gửi cho tôi một thùng cam. Trên mảnh giấy ghi: "Hai trăm tệ năm đó, chị đầu tư đúng dự án rồi."
Tôi ôm thùng cam đó, cười rất lâu.
Về phần bố mẹ, họ thỉnh thoảng lại đổi số liên lạc với tôi. Mẹ tôi gửi rất nhiều tin nhắn dài. Nói bà hối h/ận. Nói bà đêm nằm không ngủ được. Nói năm đó bà chỉ sợ tôi đi xa rồi không về nhà nữa. Bố tôi thì trực diện hơn: "Em trai con hiện đang làm tư vấn giáo dục, khách hàng đều hỏi về con. Con rảnh thì giúp nó một tay."
Tôi không trả lời.
Tôi cứ ngỡ chuyện tồi tệ nhất giữa chúng tôi đã dừng lại ở cái đồn cảnh sát năm đó. Cho đến mùa đông năm nhất cao học, tôi nhận được cuộc gọi từ Hội thương mại huyện Vinh Hà. Đối phương rất nhiệt tình: "Bạn Hứa, tháng sau chúng tôi tổ chức hội nghị chia sẻ thành quả hỗ trợ học sinh nghèo, muốn mời bạn về phát biểu."
Tôi nhíu mày: "Hỗ trợ gì ạ?"
Đối phương ngẩn ra: "Năm đó bạn đỗ Đại học Bắc Kinh, Hội thương mại đã trao 50.000 tệ học bổng, huyện còn thưởng thêm 30.000 tệ thủ khoa nữa."
"Bố mẹ bạn đã nhận thay bạn, bạn còn viết thư cảm ơn nữa mà."
Tôi cầm ch/ặt điện thoại, đầu ngón tay siết lại: "Tôi chưa từng nhận được một xu nào."
Đầu dây bên kia đột nhiên im lặng. Rất lâu sau, đối phương mới dè dặt hỏi: "Bạn Hứa, bạn có tiện về x/ác minh một chút không?"
Tôi ngẩng đầu nhìn ra ngoài cửa sổ. Bắc Kinh đang tuyết rơi. Tuyết rơi trên mặt kính, nhanh chóng tan thành nước. Tôi nói: "Tiện ạ. Tài liệu cứ gửi vào email cho tôi trước đi."
Đêm đó, tôi mở email, nhìn thấy hai tờ phiếu thu. Trên đó ghi tên tôi. Nét chữ xiêu vẹo. Không phải tôi viết.
Tài liệu Hội thương mại gửi đến còn đầy đủ hơn tôi tưởng. 50.000 tệ học bổng, 30.000 tệ thưởng của huyện. Người nhận: Hứa Tri D/ao. Kèm theo một bức thư cảm ơn. Trong thư viết:
