Tôi cũng không vì việc chúng đến thăm tôi mấy tháng nay mà vội vàng sửa lại di chúc.
Tôi muốn quan sát thêm chút nữa.
Không phải là để thử thách chúng.
Mà là có những mối qu/an h/ệ, làm hỏng thì dễ, nhưng muốn hàn gắn lại thì phải từ từ.
Đến tháng mười, thời tiết bắt đầu lạnh.
Tôi ở viện dưỡng lão đã gần bốn tháng.
Bốn đứa con đến thăm ít hơn so với lúc mới đầu, nhưng về cơ bản vẫn giữ đúng hẹn.
Có khi đột xuất không đến được, chúng cũng sẽ gọi điện báo trước.
Tú Lan mỗi lần đến đều mang cho tôi chút đồ tự tay nó làm.
Hiểu Mai không còn luôn miệng khen viện dưỡng lão điều kiện tốt nữa, mà thay vào đó là hỏi tôi có chỗ nào ở không thoải mái không.
Con trai thứ thỉnh thoảng lại đến chơi cờ cùng tôi.
Con trai cả đến vào chiều thứ Tư hàng tuần, ngồi bên giường kể cho tôi nghe chuyện nhà.
Có một lần, nó kể với tôi rằng, ông Trương trước đây hay đi câu cá cùng nó gần đây cũng đã đưa mẹ vào viện dưỡng lão.
Ông Trương nói, sau khi mẹ vào đó ở, lòng ông thấy nhẹ nhõm hơn nhiều.
Con trai cả nói: "Con nghe xong câu đó, không dám đáp lời."
Tôi hỏi: "Tại sao?"
Nó nói: "Trước đây con cũng từng nghĩ như vậy."
Tôi nhìn nó.
Nó nói tiếp: "Giờ con thấy, nhẹ nhõm thì cứ nhẹ nhõm, nhưng đạo làm con thì không được phép lược bỏ."
Tôi gật đầu.
"Câu này đúng."
Nó bỗng cười.
"Mẹ, hôm mẹ đọc bản di chúc đó, thực sự làm chúng con sợ ch** khiếp."
Tôi hỏi: "Sợ gì?"
Nó nói: "Sợ mẹ hoàn toàn thất vọng về chúng con."
Tôi không nói gì.
Nó nhìn tay tôi.
"Mẹ, những chuyện mẹ nói hôm đó, con đã suy nghĩ lại rất nhiều lần."
Tôi nói: "Nghĩ thông suốt rồi à?"
Nó gật đầu.
"Thông suốt được một phần ạ."
Tôi cười.
"Vậy thì cứ từ từ mà nghĩ."
Nó cũng cười.
Chiều hôm đó, lúc nó ra về, không còn nói câu "khi nào rảnh sẽ đến thăm mẹ" nữa.
Mà thay vào đó là: "Mẹ, thứ Tư tuần sau con lại đến."
Tôi nói: "Được, mẹ đợi con."
Sau khi nó đi, tôi mở ngăn kéo tủ đầu giường ra.
Bên trong đặt phong bì giấy da bò đó.
Bên cạnh phong bì là ảnh của chồng tôi.
Tôi lấy ra nhìn một cái.
Rồi lại đặt vào chỗ cũ.
Bản di chúc đó cũng chẳng thể đảm bảo rằng chúng sẽ không bao giờ thay đổi.
Nhưng hôm đó tại viện dưỡng lão, chúng cuối cùng cũng chịu ngồi xuống, lắng nghe tôi nói hết những lời trong lòng.
Chuyện này, tôi nhớ.
Những việc chúng làm sau đó, tôi cũng nhớ.
Tôi sẽ không vì một lần rơi nước mắt mà quên đi những tủi thân trước kia, cũng sẽ không vì từng chịu ấm ức mà không nhìn thấy sự thay đổi của chúng hiện tại.
Đầu tháng mười một, viện dưỡng lão tổ chức cho các cụ làm đồ thủ công.
Bà Tôn rủ tôi làm cùng.
Chúng tôi làm túi vải.
Mắt tôi kém, đường kim mũi chỉ xiêu vẹo.
Bà Tôn cười tôi.
"Bà kh//âu cái túi này nhìn y như trẻ con làm vậy."
Tôi nói: "Chỉ cần đựng được đồ là được rồi."
Bà ấy hỏi: "Đựng gì?"
Tôi suy nghĩ một chút.
"Đựng chìa khóa."
Bà ấy sững người.
"Bà vẫn giữ chìa khóa nhà à?"
Tôi gật đầu.
"Giữ chứ."
Bà ấy không hỏi nữa.
Tôi kh//âu xong chiếc túi, cất vào ngăn kéo.
Chiếc túi cũ nền xanh hoa trắng đã sờn rá/ch.
Chiếc túi mới màu xám.
Tôi lấy chìa khóa từ túi cũ ra, cho vào túi mới, rồi đặt lại ảnh của chồng tôi cho ngay ngắn.
Đêm đó, Hiểu Mai gọi điện đến.
"Mẹ, mai con qua thăm mẹ."
Tôi nói: "Chẳng phải cuối tuần con mới đến sao?"
Nó cười nói: "Mai con không có việc gì, muốn qua ăn cơm cùng mẹ."
Tôi hỏi: "Còn chồng con thì sao?"
"Anh ấy đi học đại học người cao tuổi, con tự qua một mình."
Tôi nói: "Vậy con đừng m/ua đồ gì nhé, cơm ở căng tin đủ ăn rồi."
Nó đồng ý.
Trước khi cúp máy, nó bỗng hỏi: "Mẹ, hiện giờ mẹ thấy ở viện dưỡng lão có tủi thân không?"
Tôi ngồi bên mép giường, suy nghĩ một hồi.
"Có lúc cũng nhớ nhà."
Giọng nó trầm xuống.
"Mẹ, con xin lỗi."
Tôi nói: "Không cần ngày nào cũng nói xin lỗi đâu."
Nó im lặng.
Tôi nói tiếp: "Mai con đến, chỉ cần ngồi đi dạo trong sân cùng mẹ là được rồi."
Nó cười.
"Vâng ạ."
Ngày hôm sau, nó đến thật.
Tay không xách bất cứ thứ gì.
Chỉ mang theo bình nước riêng của mình.
Nó dìu tôi đi dạo chậm rãi trong sân.
Đến dưới gốc cây lựu, nó hỏi: "Mẹ, có phải mẹ vẫn giữ bản di chúc đó không?"
Tôi nói: "Giữ chứ."
Nó lại hỏi: "Sau này mẹ có sửa không ạ?"
Tôi nhìn nó.
"Đó là chuyện của sau này."
Nó gật đầu.
Không hỏi thêm nữa.
Chúng tôi tiếp tục bước đi.
Đến bên chiếc ghế dài, tôi muốn ngồi nghỉ một lát.
Nó đỡ tôi ngồi xuống, rồi cũng ngồi cạnh bên.
Một lúc lâu sau, nó đột nhiên nói: "Mẹ, trước đây con cứ nghĩ mẹ là mẹ con, thì mẹ phải hiểu cho sự bận rộn của con chứ."
Tôi nhìn nó.
Nó cúi đầu.
"Sau nghĩ lại mới thấy, mẹ cũng có những nỗi tủi thân, cũng biết sợ hãi."
Tôi không nói gì.
Nó lại nói: "Hôm mẹ đọc di chúc ở viện dưỡng lão, con chỉ mải khóc, về nhà rồi mới dần dần suy nghĩ thông suốt."
Tôi hỏi: "Thông suốt chuyện gì?"
Nó nói: "Mẹ không phải nhất định bắt chúng con đón mẹ về nhà.
Mà mẹ chỉ muốn chúng con đừng coi mẹ như một gánh nặng."
Tôi nhìn nó, gật đầu.
"Lần này con nói đúng rồi đấy."
Nó đưa tay khoác lấy cánh tay tôi.
Tôi không né tránh.
Gió hơi lạnh.
Nó lấy áo khoác của mình đắp lên chân tôi.
Tôi nói: "Con không lạnh à?"
Nó cười bảo: "Con còn trẻ hơn mẹ ba mươi mấy tuổi cơ mà."
Tôi cũng cười.
"Trẻ thì cũng phải chú ý sức khỏe."
Nó nói: "Con biết rồi, mẹ ạ."
Ngày hôm đó nó ngồi cùng tôi rất lâu.
Không hề giục giã đòi về.
Cũng không nhắc lại chuyện di chúc nữa.