Bà ngừng tay kim chỉ, ngẩng đầu nhìn tôi, trong ánh mắt có một điều gì đó mà tôi không thể đọc thấu. Bà mấp máy môi, giọng vẫn hơi khàn khàn: “Vì mẹ muốn cho con biết tất cả. Không phải một phần, mà là toàn bộ. Có biết tất cả, con mới có thể đưa ra quyết định.”
“Quyết định gì ạ?”
“Quyết định xem có nên đi tìm người mẹ ruột của con hay không.”
Tôi sững người: “Con tìm bà ta làm gì? Bà ta đã b/án con mà.”
“Bà ấy cũng là bất đắc dĩ.” Mẹ nói, “Một người phụ nữ, bụng mang dạ chửa, một mình ở nơi đất khách quê người, không người thân không tiền bạc. Bà ấy có thể làm gì khác đây?”
“Nhưng bà ta đã b/án con. B/án là b/án, bất kể có lý do gì đi chăng nữa.”
“Viễn Chí, con nghe mẹ nói này.” Bà đặt kim chỉ xuống, đan hai tay vào nhau đặt trên đầu gối, nhìn tôi đầy nghiêm túc, “Mẹ cả đời không được học hành, không hiểu những đạo lý lớn lao. Nhưng mẹ biết một điều – một người làm mẹ, nếu không phải đường cùng không còn lối thoát, sẽ không bao giờ đem con mình cho người khác. Con hãy tin lời mẹ.”
Tôi định phản bác, nhưng lời đến cửa miệng lại nuốt ngược vào trong. Tôi nhớ lại những gì mẹ đã làm cho tôi suốt bao năm qua, nhớ cảnh bà thà nhịn đói để tôi được ăn no, nhớ cảnh bà vì lo tiền học phí cho tôi mà đi gạch, đôi tay chai sạn đến mức rướm m/áu. Bà nói đúng. Một người mẹ, nếu không phải đã cùng đường, sẽ không bao giờ bỏ rơi con mình.
Nhưng người phụ nữ kia thì sao? Sau khi b/án tôi đi, bà ta chưa bao giờ xuất hiện, thậm chí không một lần nghe ngóng tin tức. Bà ta có thực sự quan tâm đến tôi không?
“Mẹ, dù bà ấy có cùng đường đi chăng nữa, thì sau đó thì sao? Bao nhiêu năm qua, sao bà ấy không đến tìm con?”
Mẹ im lặng một lúc rồi nói: “Có lẽ bà ấy đã từng tìm, nhưng không thấy. Có lẽ bà ấy nghĩ con đang sống tốt nên không muốn làm phiền. Có lẽ…”
Bà ngừng một chút: “Có lẽ bà ấy không còn nữa rồi.”
Lòng tôi chùng xuống, không nói thêm lời nào.
Mùa đông năm đó đặc biệt lạnh. Ngày hai mươi chín tháng Chạp, một trận tuyết lớn đổ xuống, cả ngôi làng chìm trong màu trắng xóa. Tôi đứng trong sân quét tuyết, mẹ ở trong nhà gói sủi cảo. Cửa nẻo đóng kín mít nhưng vẫn thoang thoảng mùi thơm của nhân sủi cảo. Làm việc một lát, tôi vào nhà rửa tay giúp mẹ gói. Mẹ gói sủi cảo rất khéo, vỏ mỏng nhân đầy, những đường viền được nặn đều tăm tắp, trông như những thỏi vàng nhỏ xếp hàng.
“Mẹ, đợi mùa xuân ấm áp, con sẽ đón mẹ lên thành phố.”
“Để tính sau đi.”
“Không phải để tính sau, mà là nhất định. Con sẽ thuê một căn nhà gần đơn vị, hai mẹ con mình ở cùng nhau.”
Bà cười: “Con là thanh niên trai tráng, ngày nào cũng ở cùng mẹ, không sợ người ta cười chê à?”
“Ai cười chê? Con hiếu thuận với mẹ mình, ai dám cười?”
Bà không nói gì nữa, nhưng nụ cười trên mặt rất hạnh phúc.
Đêm giao thừa, hai mẹ con ăn bữa cơm tất niên rồi ngồi trong sân ngắm tuyết. Tuyết đã tạnh, vầng trăng ló dạng sau những tầng mây, chiếu rọi mặt đất trắng bạc. Mẹ tựa vào vai tôi, khẽ nói: “Viễn Chí, đời này mẹ không còn gì hối tiếc nữa.”
“Sao lại không hối tiếc? Mẹ còn chưa được ở nhà lầu cơ mà.”
“Ở nhà lầu hay không quan trọng gì đâu.” Bà nói, “Con sống tốt, mẹ vui là được.”
Tôi đưa tay ôm lấy vai bà, không nói gì. Gió lạnh thổi qua nhưng tôi không thấy lạnh. Hơi ấm từ cơ thể mẹ truyền sang, nóng hổi, giống như cảm giác ngày bé bà ôm tôi ngủ. Hồi đó nhà không có lò sưởi, đêm đông lạnh đến mức không ngủ được, bà lại quấn tôi trong chăn bông, dùng cơ thể mình sưởi ấm cho tôi. Tôi nằm trong lòng bà, nghe tiếng nhịp tim bà đ/ập, dần dần chìm vào giấc ngủ.
“Mẹ, kiếp sau con vẫn muốn làm con trai của mẹ.”
Bà khẽ vỗ lên mu bàn tay tôi: “Thằng bé ngốc, nói kiếp sau làm gì. Cứ sống tốt kiếp này là được rồi.”
“Không được, con nhất định phải đặt chỗ cho kiếp sau.”
Bà cười, tiếng cười rất nhẹ, vang xa trong đêm tĩnh lặng.
Qua Tết trở lại đơn vị, mọi thứ đều trở lại bình thường. Tôi tiếp tục vùi đầu vào công việc, Triệu Kiến Quốc không còn tìm tôi nữa, chỉ là mỗi khi gặp ở đơn vị, ông ta thường nhìn tôi thêm vài lần, đôi khi gật đầu chào. Vợ ông ta cũng không xuất hiện nữa, có lẽ vì đã x/ác định tôi không gây ra mối đe dọa nào cho họ nên đã yên tâm.
Tháng Ba, đơn vị tổ chức một đợt hoạt động xóa đói giảm nghèo, tôi được cử xuống một ngôi làng ở huyện bên cạnh để cắm chốt một tháng. Ngôi làng đó nằm trong núi, giao thông rất bất tiện, đi ra đi vào phải mất hơn nửa ngày đường núi. Trước khi đi, tôi đã dặn mẹ đừng lo lắng, một tháng sau con sẽ về.
Ngôi làng đó rất nghèo, còn nghèo hơn cả quê tôi. Trẻ con trong làng nhiều đứa không được đi học, thanh niên đều đi làm xa, chỉ còn lại người già và trẻ nhỏ. Công việc hằng ngày của tôi là giúp làng sắp xếp hồ sơ, thống kê thông tin hộ nghèo, thỉnh thoảng cũng thay giáo viên cắm bản dạy học cho bọn trẻ. Những đứa trẻ đó có đôi mắt sáng rực, khi học bài đều ngồi thẳng tắp, sợ rằng sẽ bỏ lỡ mất một chữ nào.
